تفکر پیش از عمل با چند تمرین روزانه

تفکر پیش از عمل با چند تمرین روزانه

در این مقاله می‌خواهم رازی را با شما در میان بگذارم! رازی که کمتر کسی از اطرافیانم از آن باخبر است. منِ امروز، یک « من بالغ» است که به‌اندازه کافی خونسرد شده. خیلی کم پیش می‌آید که کنترلم را از دست بدهم و کاری کنم که بعد پشیمان شوم. من مجهز به ”تفکر پیش از عمل”  هستم.

این منِ بالغ تا چند سال پیش یک انسان حامل مواد منفجره بود! تعادل بسیار ناچیز، آماده انفجار، در یک سراشیبی تند… و در یک‌کلام یک خودِ بدون کنترل بودم

منِ بالغ چگونه عمل می‌کند؟

تابه‌حال با منِ بالغ خود روبه‌رو شده‌اید؟ درصورتی‌که هنوز احساس می‌کنید فرد واکنش‌پذیری هستید، بد نیست پرسش‌های زیر را پاسخ دهید:

  • آیا احساسات من، تعیین‌کننده اعمال من است؟
  • آیا پیش ‌آمده است که به عزیزانتان پرخاش کنید؟
  • کارتان به عذرخواهی بابت آنچه گفتید یا آنچه از شما سر زد، کشیده است؟
  • در اوج سختی و دردسر، حرفی زده‌اید که از گفتنش پشیمان شده باشید؟
  • تابه‌حال شده که کنترل اوضاع از دستتان خارج شده باشد بی‌آنکه بدانید چرا؟
  • آیا اهل تفکر پیش از عمل نبوده‌اید؟

همین‌جا توقف کنید! شما تنها نیستید و ما یک جامعه هستیم. بله، میدانم که سرعت عمل و گاهی تفکر تند و سریع می‌تواند جالب و حتی لذت‌بخش باشد، ولی این حالت فقط برای مدتی کوتاه دوام دارد و در بلندمدت، اثرات منفی به همراه خواهد داشت.

راهکارهایی برای تفکر پیش از عمل

احساساتی نظیر شرمندگی از خود و دیگران یا عهدشکنی در مورد تکرار نکردن رفتار اشتباه و شبیه این باعث شد تا تصمیم بگیرم در ادامه چند تمرین ساده و مفید را به شما معرفی کنم.

می‌توانید با به خاطر سپاری موارد زیر، با « منِ بالغ» خود دوباره معاشرت کنید.

درست کردن نشانه‌ها در برابر درست کردن دلایل

پیش از آنکه به موضوع اصلی بپردازم می‌خواهم چند جمله کوتاه را یادآور شوم.

در زندگی مدرن، اینترنت نمادی از رفع‌ورجوع سریع شده است؛ کسب درآمد در چند ساعت، کاهش وزن شگفت‌انگیز در یک ماه، پیدا کردن نیمه گمشده در یک هفته.

رفع‌ورجوع سریع هیچ هم بد نیست و البته که گاهی لازم است آن‌قدر چابک باشید که کار به فکر کردن نرسد. اما، دو مسئله اینجا خودنمایی می‌کند:

◄ رفع‌ورجوع سریع همیشه آن‌طور که انتظارش را دارید جواب نمی‌دهد. اگر هم جواب بدهد درواقع نشانه‌ها رفع‌ورجوع می‌شوند درحالی‌که دلایل همچنان به قوت خودشان باقی‌مانده‌اند و همین، مانع بزرگی برای تفکر پیش از عمل است.

◄ کاری می‌کند تا دوباره مجبور به درست کردنش باشید درحالی‌که هیچ‌وقت اضافی ندارید.

می‌خواهم با شما در مورد تأثیر بلندمدت صحبت کنم؛ بدین معنی که تکنیک‌هایی که قرار است انجام بدهیم، در بلندمدت اثرشان را نشان می‌دهند. این تأثیر بلندمدت به معنی رفع‌ورجوع سریع نیست. در عوض روش‌هایی هستند که به کمک آن‌ها شخصیت شما تغییرات مثبتی خواهد کرد.

برای مطالعه بیشتر: با تکنیک مدیریت زمان آشنا شوید

اولین ارمغان تفکر پیش از عمل چیست؟

تفکر پیش از عمل یعنی خونسردی

خونسردی و اهل فکر بودن دو خصیصه معروف در افرادی است که پیش از هر کاری، ابتدا خوب فکر می‌کنند و می‌دانند برای رسیدن به این حالت تعادل، نیاز به گذر زمان کافی خواهد بود.

فراموش نکنید که

هر دقیقه در انجام این تمرین‌ها، ارزش دارد.

مراقبه

فراموش نکنید « اگر حساب کار دستتان نیاید، نتیجه نخواهید گرفت».

یکی از بزرگ‌ترین دردسرهای نبود تفکر پیش از عمل این است که بی‌آنکه متوجه شوید، اتفاق می‌افتد. شما متوجه نشانه‌های ناراحت‌کننده‌ای می‌شوید؛ ولی آن‌قدر همه‌چیز سریع پیش می‌رود که دیگر کار از کار گذشته و نمی‌توانید کنترلش کنید.

اینجا، نقش مراقبه و تقویت «خودآگاهی» پررنگ می‌شود؛ نقش درنگ برای زیر نظر گرفتن خودمان، اعمالمان و هر آنچه به زبان می‌آوریم. لازم است تا بدانیم ابتدایی‌ترین نشانه‌های ناشی از بدون فکر عمل کردن چیست تا به‌موقع جلوی خودمان بایستیم که مبادا دردسری گریبان ما را بگیرد.

ما، در این مرحله نیاز به « آگاهی» داریم.

بهتر است بدانیم که واکنش‌های تند در اغلب موارد نتیجه رفتارهای از روی احساسات گذرا است. پس هرچه در انجام تمرین‌های مراقبه شکیبا باشیم و مهارت به دست آوریم، شناخت و تربیت این احساسات زودگذر آسان‌تر می‌شود.

پیشنهاد: بد نیست جایی برای انجام تمرین‌های مراقبه در زندگی روزانه خود باز کنید. این تمرین‌ها را می‌توانید از پنج تا ده دقیقه در روز انجام دهید و اجازه بدهید تا بدنتان در این بازه زمانی در سکوت غوطه‌ور شود.

برای بهبود آگاهی با هدف تقویت تفکر پیش از عمل، به صدای بدنتان گوش دهید و شک نکنید که بهترین شروع برای رشد چشمگیر آگاهی خواهد بود.

به‌مرورزمان، چنان با بدن و ذهنتان رفیق می شوید که می‌توانید نشانه‌های ابتدایی و ساده عمل شتاب‌زده را دریابید و به‌موقع جلوی وقوع دردسرهای احتمالی را بگیرید.

لطفاً وسط حرف من نپر!

برایتان پیش‌آمده که دوستتان در مورد چیزی حرف می‌زند و بعد از مدتی موتور ذهن شما هم گرم می‌شود و می‌خواهید سریع در مورد موضوع چیزی بگویید؟ به حدی که ممکن است وسط حرف او بپرید و با هیجان و آب‌وتاب زیاد اجازه حرف زدن را از او بگیرید.

دست نگه دارید! بهتر است وسوسه نشوید و در عوض چند نکته زیر را به خاطر بسپارید:

◄ زمان کافی به آن‌ها بدهید تا حرفشان تمام شود.

◄ به دنبال جواب دادن نباشید.

◄ به این فکر نکنید که کجای حرفشان، اشتباه کرده‌اند.

◄ برای نتیجه‌گیری شکیبا باشید.

و در ذهن خود به‌آرامی زمزمه کنید

« بنشین، آرام باش، گوش کن»

حالا در حالتی قرار دارید که به آنچه دوستانتان گفتند فکر کنید و تصمیم بگیرید چه واکنشی نشان بدهید.

شنونده خوبی بودن، می‌تواند فواید زیادی برای شما داشته باشد؛ ازجمله:

◄ شما فرد خونسرد و آرامی به نظر می‌رسید.

◄ شما زمان کافی را به طرف مقابل برای تمام کردن حرف‌هایش می‌دهید و در عوض، زمان مناسبی هم برای پاسخ خودتان دریافت خواهید کرد.

◄ شما به‌خوبی و بالغانه متوجه همه آنچه طرف مقابل می‌گوید می‌شوید و بدین ترتیب گفته‌های شما شتاب‌زده یا از روی قضاوت نادرست نخواهد بود.

◄ می‌توانید با دانستن تمام ماجرا، از گفته‌های طرف مقابل به‌طور مستقیم و برای استناد بهتر استفاده کنید.

برای کسب هنر شنونده خوبی بودن لازم نیست به علم « هوا کردن آپولو» مسلط باشید ولی بدانید و آگاه باشید که آموختن این هنر، در بلندمدت نتیجه‌بخش خواهد بود. در خلال تمامی مکالمات روزانه خود، به‌راحتی می‌توانید با هدف تفکر پیش از عمل، شنونده خوبی بودن را تمرین کنید.

به خاطر بسپارید که گفت‌وگو و تعامل نیاز به تعادل دارد. پس زمانی که شتاب‌زده عمل می‌کنید این تعادل به هم می‌ریزد.

شمرده حرف زدن

تفکر پیش از عمل با شمرده حرف زدن
دوست من! آروم باش و با آرامش و شمرده حرف بزن.

هیجان‌زدگی کاری می‌کند تا کلمات، مثل دانه‌های رنگ‌به‌رنگ اسمارتیز که از پاکت پاره شده سرریز می‌کند، بی‌نظم و ترتیب از دهانتان بیرون بریزد.

میدانید مشکل کجاست؟ همه ما عادت داریم که سریع حرف‌هایمان را بگوییم و بی‌وقفه ادامه بدهیم حتی اگر مغز ما زمان و توان کافی برای پردازش گفته‌های ما را نداشته باشد. همین باعث می‌شود تا به خودمان بیاییم و متوجه شویم « آه خدایا! من نباید این حرف را می‌زدم!» درحالی‌که، پشیمانی دیگر فایده ندارد.

پس، شمرده حرف زدن را تمرین کنیم؛ درست در زمانی که به اوج گفت‌وگوهایتان با دوستتان رسیده‌اید و متوجه شتاب‌زدگی در حرف زدن خودتان می‌شوید، به خودتان بیایید و ذهنتان را وادار کنید تا سرعت را پایین بیاورد.بد نیست بدانید که روش تنفس درست، کمک بزرگی در شمرده حرف زدن شما میکند.

شمرده حرف زدن می‌تواند اثرات مفید زیر را روی رفتار و شخصیت شما بگذارد و نتیجه آن تقویت تفکر پیش از عمل خواهد بود:

◄ خودداری از انجام اشتباهات فاحش و بدون فکر

◄ خونسردی تحسین‌برانگیز

◄ دقت نظر و مکالمه مفید و نتیجه‌بخش

◄ بهبود اعتمادبه‌نفس و توانمندی‌های فردی

تبدیل شدن به فردی که دیگران مشتاقانه به او گوش می‌دهند.

مشاهده بدون واکنش

فراموش نکنید که رفتارهای هیجانی فقط باعث شتاب‌زدگی در حرف زدن نمی‌شود بلکه ما را وامی‌دارد تا فوراً واکنش نشان دهیم.

با چند مثال جالب و ساده برای درک بهتر تفکر پیش از عمل شروع می‌کنم:

  • واکنش اولیه شما به‌محض دیدن یک سگ دوست‌داشتنی یا یک حیوان خانگی بامزه چیست؟
  • واکنش اولیه شما وقتی ناگهان نوک انگشتتان به پایه میز کوبیده می‌شود چیست؟

بسیاری از ما واکنش‌های مشابهی نشان می‌دهیم و این، نشان‌دهنده ابتلا به اولین نشانه نبود تفکر پیش از عمل است: واکنش شتاب‌زده.

برای رهایی از این خصلت همه‌گیر دو راهکار زیر را به خاطر بسپارید:

مشاهده‌گر باش نه عمل‌کننده

برای نوبت پیاده روی بعدی‌تان برنامه‌ریزی کنید تا فقط روی نیمکت پارک بنشینید و تماشا کنید. شما دعوت شده‌اید تا نمایش تمرین نشده‌ای در زندگی واقعی را تماشا کنید بی‌آنکه نیاز باشد واکنشی نشان دهید. پس لذت ببرید!

درنگ کن

در طی یک تماس تلفنی با یکی از دوستان سالمندم، متوجه شدم پیش از رسیدن به خانه، در جاده تهران به کرج، درگیر تصادف کوچکی شده بود. دوست من بااینکه به شدت عصبی شده بود از اتومبیل خود پیاده نشد؛ درنگ کرد.

راننده ماشین دیگر با عصبانیت به سمت ماشین او آمد و به‌تندی برخورد کرد. دوست من از اتومبیل پیاده نشد؛ درنگ کرد. راننده پرخاش کرد و وقتی دوست من با آرامش در مورد اتفاق توضیح داد، ورق برگشت.

گرچه درگیری لفظی ناخوشایندی اتفاق افتاد ولی بدون شک اگر یکی از طرفین « درنگ» نمی‌کرد، اتفاق بدتری می‌افتاد. تفکر پیش از عمل، پیش برنده اوضاع بود.

هرازگاهی تخلیه هیجانی داشته باش

تابه‌حال برای تخلیه هیجانی در زندگی روزمره، چه برنامه‌هایی برایتان اولویت داشته و کدام‌یک را به‌طور مرتب تکرار می‌کنید؟

درصورتی‌که پاسخ پرسش بالا را بدانید، بدون تردید می‌توانید به سطح موردنظر آرامش و خونسردی که در بخش مراقبه به آن پرداختم دست پیدا کنید و بدین ترتیب به سطح خوبی از تفکر پیش از عمل دست پیدا کنید.

پایان‌بخش

شتاب‌زده عمل کردن، در زندگی سراسر شتاب‌زدگی و رقابت جوی امروز اتفاقی طبیعی است که بدون اغراق همه ما در سنین مختلف و نه مشخصاً نوجوانی یا سنین خامی، دچار آن شده‌ایم.

بهتر است واقع‌بین باشیم و اگر احساس می‌کنیم زندگی ما درگیر چنین رفتاری شده است به دنبال راهکارهای مفید برای نجات از آن و رسیدن به تفکر پیش از عمل باشیم.

و فراموش نکنیم که

                  برای رسیدن به نتیجه عجله نکنیم؛ ما برده احساسات خود نیستیم.

هدی صادقی

من می‌نویسم. در کنار سفر، مهربانی، آشپزی و سکوت، از این هنر، برای معنا دادن به زندگی ام بهره می‌برم.

3 دیدگاه‌ها

ارسال یک پاسخ

لطفا دیدگاه خود را وارد کنید!
لطفا نام خود را در اینجا وارد کنید