تحلیل؛ ابزار مهم حل مسئله

حل مسئله مانند حل معما یا درست کردن پازل است. هر قطعه کوچک در مسئله، مانند قطعات کوچک پازل هستند که درمجموع تصویر اصلی را تشکیل می‌دهند. قرار دادن قطعات پازل در کنار هم، مستلزم درک قسمت‌های مربوط به تصویر اصلی است. در این مورد، منظور ما از تصویر همان سیستم است. درواقع تفکر تحلیلی تجزیه مدار به دنبال این است که پس از درک تصویر اصلی(سیستم) پازل را درهم بریزد و تکه‌های کوچک مسئله را به‌درستی در کنار هم قرار دهد تا تصویر اصلی ایجاد شود.

نکته مهمی که باید بدانید این است که حل مسئله اصولاً کار چندان سختی نیست. مشکل اکثر افراد این است که نمی‌دانند باید از چه روشی برای حل مسئله استفاده کنند و عموماً روش‌های سخت یا نامناسب برای حل مسئله به کار می‌گیرند. حتی اگر تلاش بسیار زیادی برای حل مسئله انجام دهید و تمام پتانسیل خودتان را به کار بگیرید، تا زمانی که روش حل مسئله شما مناسب نباشد، به نتیجه درست نخواهید رسید.

همیشه راه‌حلی برای مسائل وجود دارد. مهم این است که به‌درستی مسائل را درک کنیم و روش مناسب حل آن‌ها را انتخاب کنیم. در طول تاریخ هزاران نمونه از تلاش‌های ناموفق افراد برای حل مسئله وجود داشته است. اینکه شیمی‌دان‌ها نتوانسته‌اند سرب را به طلا تبدیل کنند، یا جنبش‌های اجتماعی نتوانسته‌اند فرصت‌ها را به موفقیت مبدل سازند، نتیجه انتخاب نادرست روش حل مسائلشان بوده است. در ادامه از تفکر تحلیلی تجزیه مدار به‌عنوان یکی از بهترین روش‌های حل مسئله بیشتر با شما حرف خواهم زد.

برای مطالعه بیشتر: تفکر تحلیلی چیست؟

تفکر تحلیلی تجزیه مدار چیست؟

این روش به معنای استفاده از یک رویکرد تحلیلی برای تجزیه مشکل اصلی به اجزا کوچک‌تر برای حل مسئله است. هر زیرمجموعه مسئله، به‌نوبه خود مسئله‌ای کوچک‌تر و آسان‌تر هستند که به‌سادگی حل خواهند شد. برخلاف آن، رویکردهای غیر تحلیلی که از فرآیندهای نامناسب برای حل مسئله استفاده می‌کنند در حل مسئله بزرگ ناکام می‌مانند و مسئله برایشان بیش‌ازاندازه بزرگ و پیچیده به نظر می‌رسد. بنابراین می‌توان گفت رویکرد تحلیلی یکی از معدود روش‌های قابل‌اطمینان است که برای حل مشکلات بزرگ و پیچیده می‌توان از آن استفاده کرد.

طرفداران رویکرد تحلیلی معتقدند که مشکلات پیچیده و بزرگ در ابعاد کلان، به تجزیه قوی برای حل نیاز دارند. پیدا کردن راه حل صحیح به تحلیلی درست و مطمئن نیازمند است و تنها راه شناخته شده برای تولید دانش قابل اعتماد روش علمی است. روش علمی هم، همان‌طور که می‌دانید بر اساس رویکردهای تحلیلی بنا شده است و به همین دلیل رویکرد تحلیلی تجزیه مدار تنها رویکرد قابل‌اعتنا در حل مسائل پیچیده محسوب می‌شود.

بیشتر بخوانید: تفکر تحلیلی و ترکیبی؛ کدام‌یک کارایی سیستم را افزایش می‌دهند؟

چه زمانی باید از رویکرد تحلیلی استفاده کنیم؟

درمجموع می‌توان شش عامل برای مشکلاتی که پیچیدگی بیش از اندازه‌شان شما را به سمت رویکرد تحلیلی می‌کشاند، شناسایی کرد.

• تعدد دلایل وقوع و تنوع آن‌ها: مشکلات پیچیده، دلایل متفاوتی دارند و نمی‌توان عامل اصلی برای آن‌ها پیدا کرد.
• دشواری اثبات روابط علی و معلولی: در مسائل پیچیده، اثبات روابط عقلایی کمی سخت است و یا مدت زیادی طول می‌کشد.
• محدود نبودن به زمان و مکان: مشکلات سخت و پیچیده معمولاً یک‌شبه به وجود نیامده‌اند و سال‌ها وجود داشته‌اند.
• حجم منابع ایجادکننده مشکل: مشکلات پیچیده معمولاً سیستماتیک هستند. بنابراین باید برای اثبات عامل ایجادکننده آن‌ها، به دنبال دلایل واسط در سیستم بگردید.
• هزینه راه‌حل: مشکلات پیچیده معمولاً راه‌حل‌های گران دارند و بسیار هزینه‌بر هستند.
• پیچیدگی راه‌حل: مشکلات پیچیده معمولاً راه‌حل‌های پیچیده‌ای هم دارند. چون اساساً عامل ایجادکننده آن‌ها سخت و پیچیده بوده است.

مراحل حل مشکلات با استفاده از روش تحلیلی

فرقی نمی‌کند مشکل چه چیزی باشد و در چه زمینه‌ای اتفاق افتاده باشد. اگر بخواهید با تفکر تحلیلی تجزیه مدار مشکل را حل کنید، باید چهار قدم اصلی بردارید. درواقع این چهار قدم اصلی مهم‌ترین و اساسی‌ترین کارهایی هستند که باید برای حل مشکلتان انجام دهید. در ادامه این چهار قدم را با شما به اشتراک خواهم گذاشت:

قدم اول؛ شناسایی مشکل

در قدم اول باید به‌درستی مشکل را شناسایی کنید. درواقع باید وضعیت را به نحوی تشخیص بدهید که تمرکز شما روی خود مشکل باشد؛ نه فقط علائم و عوارض آن. مثلاً اگر قرار است کاهش درآمد شرکت را بررسی کنید و آن را حل کنید، تمرکزتان را روی کاهش فروش خدمات بگذارید، نه کاهش پرداختی کارمندان و یا نارضایتی آن‌ها که از عوارض کاهش درآمد محسوب می‌شود.

می‌توانید از نمودارها برای شناسایی مراحل مورد انتظار فرآیند یا نمودارهای علت و معلول هم استفاده کنید تا روند کار واضح‌تر و نظام‌مندتر باشد.

سعی کنید از اطلاعات واقعی، مقایسه انتظارات با واقعیت‌ها و عوامل دخیل در بررسی مشکل استفاده کنید. خوب است که بعد از ارزیابی دقیق مسئله و اطلاعات کافی درباره آن، تمام مشکل را به‌صورت واضح برای کارمندان توضیح بدهید و جای ابهام باقی نگذارید. اگر این مرحله را به‌درستی انجام بدهید، بخش مهمی از فرآیند را با موفقیت به پایان رسانده‌اید.

مرحله دوم؛ پیشنهاد راه‌حل‌های جایگزین

یکی از مهم‌ترین مراحل تفکر تحلیلی تجزیه مدار مرحله ایده پردازی درباره راه‌حل‌های ممکن است. این مرحله باید با دقت و به دور از شتاب‌زدگی انجام شود. سعی کنید حتی‌الامکان چندین راه‌حل و گزینه‌های جایگزین ارائه کنید تا ارزش کار شما به طرز قابل‌توجهی افزایش پیدا کند و درصد موفقیتتان تضمین شود.

بعد از تصمیم‌گیری درباره مدل و استانداردسازی مسئله، با هر روشی که مایل هستید، اعضای تیم را به ارائه پیشنهاد، ایده پردازی و نظرسنجی درباره مشکل و راه‌حل‌های ممکن تشویق کنید. تکنیک طوفان فکری و تکنیک‌های حل مسئله تیمی می‌توانند ابزارهای کارآمد و مفیدی برای حل مسئله باشند.

بسیاری از را‌ه‌حل‌های جایگزین مسئله باید قبل از ارزیابی نهایی ارائه شوند. یکی از مشکلات رایج در حل مسئله این است که راه‌حل‌ها حین ارائه ارزیابی می‌شوند و به همین دلیل اولین راه‌حل قابل‌قبول به‌عنوان بهترین راه‌حل انتخاب می‌شود. حتی اگر الزاماً بهترین راه‌حل نباشد.

سعی کنید در این مرحله نتیجه گرا نباشید و بیش از نتیجه، بر فرآیند کار متمرکز شوید. درغیراینصورت امکان فهم مسائل جدید را از دست می‌دهید و پیشرفت واقعی در دست‌یابی به نتیجه نهایی را از دست خواهید داد.

درهمین رابطه بخوانید: تکنیک گروه اسمی چیست؟

مرحله سوم؛ بهترین گزینه را ارزیابی و انتخاب کنید

در این مرحله از تفکر تحلیلی تجزیه مدار باید یک قدم بزرگ بردارید. انتخاب بهترین راه‌حل از میان گزینه‌های موجود و به‌کارگیری آن برای حل مشکل. یک تصمیم‌گیرنده ماهر و حرفه‌ای، قبل از انتخاب گزینه موردنظر و اصلی، باید موارد مهمی را در نظر بگیرد. درواقع فاکتورهایی وجود دارند که به‌صورت مؤثری می‌توانند انتخاب شما را از حالت انتخاب اشتباه و غیرمولد، به انتخاب درست و مولد تغییر دهند. موارد زیر را در تصمیم‌گیری برای اتخاذ راه‌حل اصلی در نظر داشته باشید:

• یک راه‌حل ایدئال بدون ایجاد عوارض غیرقابل‌پیش‌بینی، مشکل موجود را حل خواهد کرد.
• همه اعضای تیم روی کارکرد و پذیرش این راه‌حل اتفاق‌نظر دارند و آن را انتخاب خواهند کرد.
• راه‌حل کاملاً اجرایی است و می‌توان آن را به‌سادگی به کار بست.
• راه‌حل مناسب در چارچوب سازمانی شما می‌گنجد و ساختارشکن نیست.

مرحله چهارم؛ به‌کارگیری و پیاده‌سازی راه‌حل

مرحله نهایی تفکر تحلیلی تجزیه مدار پیاده‌سازی راه‌حل نهایی است. ممکن است در این مرحله نیاز باشد که از توانایی اجرایی و نفوذ رهبران سازمانی استفاده بیشتری شود. گاهی لازم است که از نفوذ رهبران برای تجهیز سازمان یا کارمندان استفاده شود. گاهی لازم است که راه‌حل را به سایر سازمان‌ها بفروشید و خلاصه با کمک آن‌ها، اجرای راه‌حل را تسهیل کنید. استفاده از توان مدیران در اجرا، روشی مؤثر برای به دست آوردن پشتیبانی کافی و به حداقل رساندن مقاومت ساختار در قبال تغییرات ناشی از اجرای راه‌حل است.

صرف‌نظر از اینکه چطور راه‌حل نهایی را اجرایی می‌کنید و چقدر در کار موفق خواهید شد، یک نکته بسیار مهم که باید در نظر بگیرید، ایجاد سازوکارها و کانال‌های بازخوردی از راه‌حل اجرا شده است. این مسئله به شما امکان می‌دهد که به‌صورت مستمر بر فرآیند کار نظارت داشته باشید و آن را دائماً در معرض آزمایش قرار دهید تا آن را با انتظارات پیش‌بینی‌شده بسنجید.

یادتان باشد که حل مسئله و تکنیک‌هایی که برای به دست آوردن راه‌حل استفاده می‌شوند، در صورتی موفق و مؤثر خواهند بود که راه‌حل شما به قوت سر جای خودش باقی بماند و بتواند با تغییرات آینده به‌روزرسانی شود. این ویژگی مهم راه‌حل پیشنهادی را همیشه به خاطر داشته باشید.

این نوشته تفکر تحلیلی تجزیه مدار ؛ روشی مؤثر و کارآمد برای حل مسئله برای اولین بار ظاهر می شود در ذهن.

تفکر تحلیلی در برابر تفکر ترکیبی

تفکر، مهم‌ترین توانایی ما انسان‌ها است. با این قابلیت، توانایی درک بهتر مسائل را پیدا خواهیم کرد و می‌توانیم به‌صورت مطلوبی مسائل را حل کنیم و برای هر مشکل راه‌حلی جدید پیدا کنیم.

حتماً می‌دانید که انواع مختلفی از تفکر وجود دارد. تفکر تحلیلی و تفکر ترکیبی، دو نوع مختلف از معروف‌ترین انواع تفکر هستند که در مدیریت کاربرد دارد. زیاد پیش می‌آید که تفکر تحلیلی و تفکر ترکیبی را به‌صورت یکسان فرض شود؛ اما باید بدانید که این دو نوع از تفکر، کاملاً باهم تفاوت دارند. چه تفاوت‌هایی؟ در ادامه با ما همراه باشید.

یک؛ تعریف

تفکر تحلیلی

بیایید قبل از اینکه تفاوت‌های تفکر تحلیلی و تفکر ترکیبی را بررسی کنیم، آن‌ها را درست تعریف کنیم. تعریف را از تفکر تحلیلی شروع می‌کنم. تفکر تحلیلی یعنی بررسی یک سیستم با تبدیل کردن اجزای آن به جزییات ریزتر. درواقع وقتی شما اجزا یک سیستم را می‌شکنید و جزییات آن را به‌صورت جداگانه بررسی می‌کنید تا به‌کل برسید، از روش تحلیلی استفاده کرده‌اید.

مراحلی که برای پیاده‌سازی تفکر تحلیلی باید طی شود به‌قرار زیر است:

تعریف کامل مسئله و زوایای آن

تقسیم کردن مسئله به تکه‌های کوچک‌تر

بررسی دقیق هر بخش مسئله

ارائه فرضیه و آزمایش آن

تفکر ترکیبی

اما در تفکر ترکیبی اجزا سیستم در تعامل و ارتباط با یکدیگر بررسی می‌شوند. درواقع وقتی از روش ترکیبی برای حل مسائل استفاده می‌کنید، نگرش کل محور به مسئله موردنظرتان دارید. افراد با تفکر ترکیبی تمایل دارند برای هر مسئله بیش از یک دلیل پیدا کنند و از تفکر خطی گریزان هستند. هرچند تفکر تحلیلی هم مانند تفکر ترکیبی نوعی از تفکر سیستمی به‌حساب می‌آید اما تفکر ترکیبی به تفکر سیستمی تمایل بیشتری دارد.

برای پیاده‌سازی تفکر ترکیبی باید مراحل زیر را دنبال کنید:

در تفکر ترکیبی باید مسئله‌ای که مورد بررسی قرارگرفته‌ است را در سیستم بزرگ‌تری در نظر بگیریم و آن را در یک کل بزرگ‌تر موردبررسی قرار دهیم. (مثلاً در بررسی رفتار رانندگان باید آن‌ها را به‌عنوان یک عضو از جامعه شهری فرض کنیم.)

رفتار و خصوصیات کلی سیستم را بررسی کنیم.

رفتار و ویژگی‌های مسئله موردنظرمان را به توجه با نقش و کارکردهای درون سیستم موردنظر توضیح دهیم.

دو؛ کاربرد

تفکر تحلیلی

تفکر تحلیلی در مواقعی به کار می‌آید که با مسائلی پیچیده روبه‌رو می‌شویم. با تفکر تحلیلی می‌توانیم مسئله بزرگ و پیچیده را به قطعات کوچک‌تری تقسیم کنیم و آن را با دقت بیشتری بررسی کنیم. تفکر تحلیلی به ما توانایی درک اجزا سیستم به‌صورت جداگانه را می‌بخشد. با استفاده از این تفکر می‌توانیم از تمام ظرفیت گروهمان استفاده کنیم و اجازه بدهیم هرکس بنا بر تخصص و توانایی خود گوشه‌ای از مسئله را مدیریت کند.

تفکر تحلیلی می‌تواند در جمع‌آوری اطلاعات، شناسایی موضوعات جدید و مسائل مختلف، ارائه راه‌حل‌های جدید، آزمایش راه‌حل‌های جدید و ارائه یافته‌های جدید بر اساس آنالیز موضوعات به ما کمک کند.

از این تفکر در کشف موضوعات علمی و مطالعات علوم پایه استفاده می‌شود. روش استقرایی از تفکر تحلیلی نشات می‌گیرد.

تفکر ترکیبی

تفکر ترکیبی به ما کمک می‌کند که در جزییات سیستم دقیق‌تر شویم. این تفکر نگاهی همه‌جانبه از درون خود سیستم به‌کل سیستم می‌بخشد. با استفاده از تفکر ترکیبی می‌توانیم رابطه بین پدیده‌ها و اجزای سیستم را بهتر درک کنیم. کشف روابط متقابل میان اجزاء سیستم و تأثیر برهم‌کنش آن‌ها بر نتیجه کار سیستم از محصولات تفکر ترکیبی است.

تفکر ترکیبی در بررسی پدیده‌ها به دنبال کشف یک علت خاص نیست. این تفکر به ما کمک می‌کند که دلایل را در زنجیره‌ای از علت و معلول جستجو کنیم. تفکر ترکیبی در کشف روابط انسانی و مطالعه پدیده‌های جامعه‌شناختی بسیار سودمند خواهد بود. علت این امر آن است که مغز ما انسان‌ها بسیار پیچیده است و رفتار یکسانی را از خود بروز نمی‌دهد. ایراد استفاده صرف از تفکر تحلیلی در بررسی پدیده‌های اجتماعی این است که تمایل دارد رفتار انسانی را هم مانند رفتار اشیا و اجسام قابل پیش‌بینی و یکسان فرض کند.

درصورتی‌که واقعاً چنین چیزی امکان‌پذیر نیست. یا لااقل چنین نتایجی چندان قابل‌اتکا نیستند. انسان‌ها تحت تأثیر عوامل مختلف حتی در شرایط یکسان هم می‌توانند رفتارهای متفاوتی از خود بروز دهند. مسئله‌ای که با استفاده از تفکر تحلیلی قادر به درک آن نخواهیم نبود.

تفاوت‌های اساسی تفکر تحلیلی و تفکر ترکیبی

• تفکر تحلیلی به ما این قدرت را می‌بخشد که رفتار جزئیات سیستم را به‌درستی کنیم. در مقابل، تفکر ترکیبی به ما این توانایی را می‌دهد که تأثیر رفتار اجزا سیستم را بر یکدیگر بهتر درک کنیم. درواقع تفکر تحلیلی بر خصوصیات اجزا سیستم به‌تنهایی سروکار دارد، اما تفکر ترکیبی به دنبال کشف روابط میان اجزا است.
• تفکر تحلیلی اجزاء سیستم را به جزئیات کوچک‌تر تقلیل می‌دهد. به‌این‌ترتیب ما قادر خواهیم بود که مؤلفه‌های تشکیل‌دهنده سیستم را بازشناسی کنیم؛ اما تفکر ترکیبی به ما این توانایی را می‌بخشد که الگوی رفتاری سیستم و ارتباط میان اجزا سیستم را به‌درستی درک کنیم.
• تحلیل بر پایه یافتن تفاوت‌ها میان جزئیات است. با استفاده از تحلیل می‌توانیم اجزا مختلف درون سیستم را با پرداختن به تفاوت‌هایشان درک کنیم؛ اما ترکیب عبارت است از درک شباهت‌های رفتار میان اجزا مختلف سیستم.
• روش تحلیلی روش آسانی است. ما از بدو تولد به‌صورت غریزی یاد گرفته‌ایم که تحلیلی فکر کنیم؛ اما تفکر ترکیبی سخت‌تر است. چراکه ما به‌ندرت با ارده خودمان به ترکیبی فکر کردن اقدام می‌کنیم. هرچند گاهی به‌صورت ناخودآگاه در رویارویی با مسائل با تفکر ترکیبی جلو رفته‌ایم. ازآنجایی‌که مسائلی که ما روزانه با آن‌ها سروکار داریم عموماً به‌صورت سیستمی درک می‌شوند، فکر ما را به تفکر تحلیلی سوق می‌دهند.
• تفکر ترکیبی بسیار سخت‌تر از تفکر تحلیلی است. احتمالاً حدس می‌زنید که چرا؟ درک روابط میان پدیده‌ها، روابطی که پویا و سیال هستند و نمی‌توان آن‌ها را به‌درستی پیش‌بینی کرد بسیار سخت‌تر از کشف قوانین ایستا و قابل تکرار است.
• بااینکه می‌توان گفت درنهایت هدف هردو تفکر تحلیلی و تفکر ترکیبی، کشف الگوهای تکرارشونده و درون‌مایه اصلی سیستم‌ها است؛ اما تفکر ترکیبی مستقیماً سراغ این هدف می‌رود و هدف اصلی خود را کشف این روابط بیان می‌کند. درصورتی‌که تفکر تحلیلی به‌صورت غیرمستقیم به چنین نتیجه‌ای می‌رسد.
• 

تفکر تحلیلی و تفکر ترکیبی؛ کدام‌یک؟

این‌همه روضه خواندیم تا به این نتیجه برسیم. به نظر شما کدام‌یک بهتر هستند؟

اگر نظر من را بپرسید، باید به شما بگویم که هیچ‌کدام از تفکر تحلیلی و تفکر ترکیبی بر هم برتری ندارند. درواقع وقتی قرار است به مسئله‌ای نگاه کنیم و آن را موردبررسی همه‌جانبه قرار دهیم؛ اگر دوست داریم از نتیجه کارمان یک راه‌حل تروتمیز و بدون نقص بیرون بیاید، باید تفکر تحلیلی و تفکر ترکیبی را به‌صورت مکمل به کار ببریم.

درواقع تفکر تحلیلی و تفکر ترکیبی مکمل هم هستند. تفکر ترکیبی بعد از تفکر تحلیلی مطرح شد و نقش آن پر کردن جای خالی ادراکی بود که از تفکر تحلیلی صرف به‌دقت می‌آمد.

برای درک نقص‌های تفکر تحلیلی مثال مشهوری وجود دارد. وقتی کسی بخواهد از دریچه تفکر تحلیلی ماشین را تعریف کند، می‌گیرد وسیله‌ای است که چهارچرخ دارد و حرکت می‌کند. حالا اگر ماشین موردنظر سه‌چرخ داشته باشد چه؟ آن‌وقت تعریف تفکر تحلیلی ناقص می‌ماند.

درواقع ترکیب نگاهی از درون سیستم به‌کلی است که آن را دربر گرفته است و در عوض تحلیل نگاهی از بیرون به داخل سیستم و جزئیات آن است. به همین دلیل معمولاً توصیه می‌شود که قبل از به‌کارگیری تفکر تحلیلی، از تفکر ترکیبی برای بررسی مسائل استفاده کنیم.

از ترکیب تفکر تحلیلی و تفکر ترکیبی تفکر طراحی به وجود می‌آید. تفکری که در طراحی و تولید محصولات و مدیریت بسیار پرکاربرد و موفق عمل می‌کند. اگر با تفکر طراحی آشنا نیستید، ما در این مقاله به‌صورت مفصل از تفکر طراحی و مراحل آن با شما حرف زده‌ایم.

این نوشته تفکر تحلیلی و تفکر ترکیبی ؛ کدام یک کارایی سیستم را افزایش می‌دهند؟ برای اولین بار ظاهر می شود در ذهن.

اما توانایی تحلیلی دقیقا چیست و چطور کار می‌کند؟ آیا می‌توانیم تفکر تحلیلی‌ را در خودمان پرورش دهیم؟ با ما در ذهن همراه باشید.

تفکر تحلیلی چیست؟

تفکر تحلیلی، یکی از مهارت‌های اساسی و مهم برای موفقیت در مدیریت کسب و کارها است. این تفکر به شما توانایی‌های خواهد بخشید که می‌توانید براساس‌ آنها به تصمیم‌سازان قدرتمندی تبدیل شوید. تفکر تحلیلی یعنی توانایی شما در فهم صحیح مسائل، تحلیل درست وضعیت و درنهایت اتخاذ تصمیم درست براساس اطلاعات موثق و آنالیز صحیح.

تفکر تحلیلی، یکی از مهارت‌های مهم ذهنی است که می‌تواند با مطالعه و آگاهی و سپس تمرین عملی، آن را پرورش دهید و باعث بهبود آن شوید. یکی از پیش‌نیازهای مهم تفکر تحلیلی، داشتن تفکر سیستمی است. اگر نمی‌دانید تفکر سیستمی چیست؛ می‌توانید این مقاله ما را مطالعه کنید.

چرا باید تفکر تحلیلی را در خودمان تقویت کنیم؟

تفکر تحلیلی یکی از بزرگترین ملاک‌های مدیران شرکت‌های بزرگ برای جذب کارمندان‌شان است. موفقیت در بازار و عرصه تجارت، وابستگی زیادی به توانایی تحلیلی افراد از وضعیت و تصمیم‌گیری‌های به موقع است.

اگر شرکت‌ها بتوانند به درستی وضعیت را ارزیابی کنند و با استفاده از ارزیابی‌های صحیح‌شان نیاز بازار را بشناسند و به رفع آن اقدام کنند، توانسته‌اند دست برتر را در ارائه محصولات نسبت به رقبای خودشان بگیرند.

اما تفکر تحلیلی صرفا در محیط کار یا عرصه اقتصادی به دردمان نخواهد خورد. حتی اگر قصد ندارید وارد فعالیت‌های اقتصادی شوید، باید تفکر تحلیلی را درخودتان تقویت کنید. چرا که این تفکر به شما کمک خواهد کرد که در زندگی‌تان در شرایط مختلف، تصمیم‌های درست بگیرید.

فرقی نمی‌کند چه کسی باشید یا چه دغدغه‌ای داشته باشید؛ شما درهرصورت به عنوان یک انسان به توانایی تفکر تحلیلی نیاز دارید تا بتوانید چرخ زندگی‌تان را با حداقل خطا و اشتباه بچرخانید.

افرادی با تفکر تحلیلی قوی؛ چه ویژگی‌هایی دارند؟

افرادی که تفکر تحلیلی قوی دارند، به عنوان انسان‌هایی متفکر شناخته می‌شوند. آنها می‌دانند در چه زمانی، چه تصمیمی بگیرند و عملکرد سنجیده یکی از ویژگی‌های اساسی آنها است.

این دسته از افراد به خاطر سنجش جوانب مختلف مسائل، همیشه سعی می‌کنند که شتابزده تصمیم نگیرند و از عملکردهای شتابزده و احساسی دوری می‌کنند. همین مساله خطای کار آنها را به حداقل ممکن کاهش می‌دهد و از آنها مدیری قابل اتکا می‌سازد.

قبلا هم گفتیم که کسانی که تفکر تحلیلی قدرتمند دارند، نگرش سیستمی و جامعی نسبت به مسائل دارند. این نگرش به آنها کمک می‌کند که در محیط کار از استفاده از توانایی و تخصص هیچ کارمندی غافل نشوند. به همین دلیل می‌توان بازدهی و بهره‌وری قابل توجهی را در مجموعه‌های تحت مدیریت این افراد مشاهده کرد.

تفکر تحلیلی در زندگی شخصی هم نمودهای فراوانی دارد. پرهیز از شتابزدگی، دوری از افراط و تفریط و حساسیت نسبت به تعصبات بیهوده در تصمیم‌گیری و قضاوت از مهم‌ترین نمودهای تفکر تحلیلی در زندگی شخصی است.

چگونه مهارت تفکر تحلیلی را اجرا و تقویت کنیم؟

تفکر تحلیلی مانند هر مهارت ذهنی دیگر قابل ارتقا است و انتسابی نیست. خبر خوب اینکه این مهارت می‌تواند با روش‌های ساده‌ای پرورش پیدا کند، اما مساله مهم این است که شما نباید برای تقویت تفکر تحلیلی صرفا روی اطلاعات متنی و کتابها متمرکز شوید. بلکه باید در کنار کسب اطلاعات، مهارت‌های عملی خودتان را هم با تمرینات مداوم و پیوسته و به آزمون گذاشتن دانسته‌هایتان تقویت کنید.

تعریف کامل زوایای مساله

اولین مرحله در تفکر تحلیلی تعریف درست و بدون نقص مساله و زوایای آن است. پیش شرط اصلی تحلیل صحیح مسائل این است که آنها را به درستی بشناسیم و بدانیم به سراغ چه چیزی رفته‌ایم. فکر کنید اگر پزشکی بدون تشخیص نوع بیماری درمان را شروع کند، چه اتفاقی خواهد افتاد؟ تعریف درست مساله هم همینقدر بااهمیت و حیاتی به نظر می‌رسد.

بررسی دقیق فرضیات

بعد از تعریف صحیح مساله و تمرکز بر زوایای آن، نوبت به بررسی فرضیات می‌رسد. ارائه فرضیاتی که برای حل مساله به کار می‌روند، مانند چیدن خشت اول بنا است. اگر خشت اول را اشتباه بچینید چه می‌شود؟ بله! همه می‌دانیم. تا ثریا دیوارمان کج خواهد رفت.

سعی کنید همیشه چندین بار فرضیات‌تان را چک کنید و از صحت آنها مطمئن شوید. شما می‌توانید قبل از اخذ هر تصمیمی، در مورد فرضیات‌تان با چندین متخصص مشورت کنید.

استفاده از ظرفیت‌های علمی گروه

هرچه تیم شما وسیع‌تر باشد و تنوع افراد متخصص در تیم‌تان گسترده‌تر باشد، تحلیل شما به واقعیت نزدیک‌تر خواهد بود. واقعیت تلخی که یک روز باید با آن روبه‌رو شویم و قبولش کنیم این است که متاسفانه هیچ کدام از ما علامه دهر نیستیم! اهمیت گروه همینجا مشخص می‌شود.

درکنار هم قرار گرفتن چندین فکر با چندین تجربه و دانش متفاوت، می‌تواند از تیم شما یک ابرذهن بسازد که هیچ زاویه‌ کوری را در تحلیل و تعریف مساله باقی نگذاشته است. خلاصه که توانایی تیم‌تان را دست کم نگیرید. ما انسان‌ها به معنای واقعی مکمل هم هستیم.

مدام دیدگاه‌هایتان را به چالش بکشید

یکی از ضرورت‌های مهم تفکر تحلیلی، به چالش کشیدن فرضیات، دانسته‌ها و دانش‌تان است. اگر بیش از اندازه به خودتان مطمئن باشید، نمی‌توانید نتیجه مناسب را کسب کنید. گاهی تنها یک اشتباه کافی است تا تمام زحمات شما و تیم‌تان را به باد بدهد. می‌توانید مدام جلسه بگذارید و آخرین یافته‌هایتان را در آن جلسات به بحث و تبادل نظر بگذارید.

از تجربیات دیگران استفاده کنید

ما نمی‌توانیم همه مسیر پیش رویمان را خودمان به تنهایی طی کنیم و با آزمون و خطا به درستی یا نادرستی کارمان پی ببریم. از طرفی، عمر و سرمایه ما کفاف تجربه همه راه‌های ممکن را نمی‌دهند.دراین مواقع، بهترین کار استفاده از تجربیات دیگران است. تجربیات مکتوب می‌شوند تا دیگران خطاها و اشتباهات ما را مجددا تکرار نکنند.

سعی کنید در مسائل مشابه، حتما از تجربیات دیگران استفاده کنید و مسیرهایی را طی کنید که قبلا تست شده و جواب داده‌اند. شاید این روش تضمینی برای رسیدن به نتیجه مطلوب نباشد، اما لااقل خیالتان راحت است که راه اشتباه را با چشم‌های بسته طی نکرده‌اید.

بازی‌های ذهنی را دست کم نگیرید

هرچیزی که بتواند توانایی‌های مغزتان را تقویت کند، می‌تواند در ارتقا تفکر تحلیلی شما موثر باشد. می‌توانید بازی‌های ذهنی انجام دهید که مهارت تحلیلی ذهن‌تان را به چالش می‌کشند. بازی‌هایی مانند شطرنج می‌توانند تاثیر زیادی بر توان تحلیلی شما داشته باشند.

کنجکاو باشید

کنجکاوی یکی دیگر از خصوصیاتی است که ذهن‌های تحلیل‌گیر از آن بهره‌مند هستند. کنجکاوی در معنای مثبت می‌تواند اطلاعات‌تان را نسبت به مسائل مختلف افزایش دهد و باعث شود که به مرور اطلاعات و منابع متفاوت را باهم مقایسه کنید و توانایی تشخیص اطلاعات درست را از منابع غیرمعتبر و نادرست به دست بیاورید.

و درپایان باید این نکته را به شما یادآوری کنم که تفکر تحلیلی مهارتی نیست که یک شبه و با تمرینات کوتاه‌مدت به‌دست بیاید. باید در تقویت و پرورش مهارت تحلیلی کمی صبور باشید. بهتر است از یک دوست که تجربه بیشتری از شما در این زمینه دارد، در تقویت این تفکر کمک و مشورت بگیرید.

یادتان باشد که همیشه آموخته‌هایتان برای تقویت مهارت تحلیلی را در زندگی روزمره به کار بگیرید تا ناخودآگاه شما به صورت خودکار از این بینش برای تحلیل مسائل و چالش‌ها کمک بگیرد.

[su_box title=”همچنین بخوانید: ” style=”bubbles” box_color=”#a631a8″ radius=”20″]

[su_animate type=”shake” duration=”0.5″]

[/su_animate]

[/su_box]     

این نوشته تفکر تحلیلی چیست؟ با مهم‌ترین پیش‌شرط مهارت تصمیم‌گیری آشنا شوید برای اولین بار ظاهر می شود در ذهن.