افراد باهوش و پیشرو به‌مرورزمان آموخته‌اند که ذهنیت کاملاً باز و کنجکاوی داشته باشند و در مسیر رسیدن به هدفی که تعیین کرده‌اند به یک سری اصول سازمان‌دهی شده  برای حل حتی نفوذناپذیرترین مشکلات پایبند بمانند. جذابیت چنین شخصیت‌هایی، داشتن ذهنیت حل مسائل بسیار سخت در همه شرایط است.

انواع ذهنیت حل مسئله کدام اند؟

موقعیت‌های بی‌ثبات بیش از هرزمان دیگری چالش‌برانگیز است و رهبران، مدیران و بسیاری دیگر را به‌عنوان افرادی باهوش و متمرکز معرفی می‌کند.

موفقیت چنین افرادی با دنبال کردن شش رویکرد تقویت‌کننده تضمین می‌شود:

◄ کنجکاوی همیشگی نسبت به همه جنبه‌ها و اجزای مشکل

◄ کمال‌گرا نبودن و تحمل بالا در پذیرش پیچیدگی‌ها و ابهام

◄ بهره‌مندی از ویژگی « چشم سنجاقک» برای مشاهده همه‌جانبه جهان

◄ مشاهده و پیگیری آنچه اتفاق می‌افتد و روحیه تجربه‌گرایی بی‌وقفه

◄ باور به تفکر جمعی با تأیید این حقیقت که باهوش‌ها خودشان را در یک اتاق محبوس نمی‌کنند.

◄ تمرین نشان بده و بگو show and tell چراکه حرف زدن، انگیزه بخش است.

در ادامه قصد دارم این شش رویکرد از انواع ذهنیت حل مسئله را بیشتر بازکنم تا در مورد آن‌ها اطلاعات بهتری داشته باشیم.

کنجکاوی همیشگی

اگر در حال تجربه زندگی با یک کودک چهار-پنج ساله بوده باشید متوجه شده‌اید که این کوچولوهای بامزه پرسشگرهای خستگی‌ناپذیری هستند! فقط کافی است هدف سؤال پنج «چرا…» ی آن‌ها قرار گرفته باشید تا درک بهتری از ذهنیت آن‌ها پیدا کنید.

این گروه سنی به دنیا می‌آیند تا نسبت به هر موضوع تازه‌ای واکنش نشان بدهند و عدم اطمینان شیرینی در روح آن‌ها موج بزند.  مأموریت آن‌ها کشف کردن است و مسئولیت فهمیدن به آن‌ها سپرده شده. امیدوارکننده اینجاست که بچه‌ها، کنجکاوهای قابل‌ستایشی هستند و به همین دلیل تقریباً در هر خانه‌ای قفسه‌های بلند و بطری‌های مخصوص بچه‌ها وجود دارد!

وقتی دور و اطراف ما یکی از همین بچه‌های کنجکاو باشد، با ورود به موقعیت‌هایی که بی‌ثباتی زیادی در آن حس می‌کنیم به یاد واکنش آن‌ها می‌افتیم یا شاید گریزی به کودکی خودمان بزنیم. به یاد می‌آورید که چطور بی‌وقفه می‌پرسیدید:

« چرا اینجورشده؟ این چرا این شکلیه؟…»

متأسفانه در دورانی بین پیش‌دبستانی تا زمانی که رسماً وارد دنیای کسب‌وکار می‌شویم، این کنجکاوی شیرین و حتی گاهی خسته‌کننده ازنظر دیگران کمرنگ و کمرنگ‌تر می‌شود و زمانی به خود می‌آییم و می‌بینیم که دیگر نمی‌خواهیم کنجکاوی کنیم.

•● برایتان جالب است اگر بدانید

مغز ما به عدد قابل‌توجهی از داده‌های شکل‌گرفته از الگوهای تحمیل‌شده درگذشته معنا می‌دهد. به همین دلیل تکنیک ساده این است که دمی دست نگه داریم و بپرسیم «چرا؟» تا بعد از درک نسبی موقعیت و در نظر گرفتن فرضیات، به‌تدریج ریشه مشکلات را شناسایی کنیم.

نکته: این تکنیک را باید در ابتدای تلاش برای حل مسئله پیاده کنیم تا نگاه همه‌جانبه بهتری داشته باشیم.

تمایل طبیعی انسان به تصمیم‌گیری که شامل شناسایی و تأیید، دسترسی داشتن و تعصبات و پیش‌فرض‌ها می‌شود کاری می‌کند تا در همان ابتدای حل مشکل خیلی زود یک سری از راه‌حل‌ها را کنار بگذارد. درحالی‌که راه‌حل‌های بهتر و نوآورانه‌تر با کنجکاوی در مورد رشته‌ای از پاسخ‌های احتمالی به دست می‌آید.

• پیشنهاد اول

شاید بد نباشد در جلسه بعدی تیمی که برگزار می‌شود، جلوی فرضیات اولیه یا پاسخ‌های سریع خودمان یک علامت سؤال بگذاریم و بدین ترتیب زمینه کنجکاوی بهتری را فراهم کنیم. این ترفند کوچک جالب اتفاقاً قدرت شگفت‌انگیزی هم دارد و باعث پیدا کردن روش‌های چندگانه بیشتر برای حل مسئله و تمرکز درست روی گردآوری مدارک می‌شود.

• پیشنهاد دوم

احتمالاً برایتان جالب است که از تکنیک تز/ آنتی تز thesis/antithesis یا تیم قرمز/تیم آبی red team/blue team استفاده کنید. برگزاری جلسات کاری با پیاده‌سازی این تکنیک با تقسیم اعضا به دو گروه مخالف که در مورد پاسخ‌های اولیه تیم، نظرات مخالف می‌دهند آغاز می‌شود.

پاسخ‌های اولیه معمولاً نتیجه‌گیری‌های مرسوم و آشنای و برآمده از یک الگوی ذهنی سنتی هستند و قرار است این نتیجه‌گیری‌ها به چالش کشیده شوند . اما چرا پیروی نکردن از یک روش آشنا و همیشگی بهتر است؟

باور داریم که عدم قطعیت ( روشی که تازگی دارد) کمک می‌کند تا نتیجه بهتری بگیریم. کنجکاوی ناشی از این عدم قطعیت درواقع موتور خلاقیت به‌حساب می‌آید.

پذیرش ابهام و پیچیدگی

احتمالاً شما هم از آن دسته افراد هستید که فکر می‌کنند حل‌کننده‌های مسائل، مهندسان انکارناپذیر و قابل‌تحسین هستند! احتمالاً حتی ذهنیت حل مسئله را در آن‌ها طوری تصور می‌کنید که برای باز کردن هر گره‌ای، هدف دارند و دقیقاً می‌دانند باید چه بکنند. اما واقعیت چیست؟

بسیاری از به قول شما این مهندسان تحسین‌برانگیز آدم‌هایی با قدرت آزمون‌وخطای بالا هستند. آن‌ها با احتمال زیاد اهل فضای تصادفی بازی پینگ‌پونگ هستند تا برنامه‌ریزی خطی دقیق. بنابراین، همه ما و نه فقط حل‌کننده‌های برتر مسائل، فرضیاتی را در نظر می‌گیریم، آن‌ها را به‌صورت اطلاعات دسته‌بندی می‌کنیم و بعد گمانه‌های اولیه خود را در قالب پاسخ بهبود می‌دهیم یا حتی آن را کنار می‌گذاریم.

• ● مهم: آنچه لازم است همه ما بدانیم پذیرش نواقص و تحمل ابهام و پیچیدگی است. یعنی بتوانیم با حس حضور در یک بازی شرط‌بندی در برابر احتمالات قد علم کنیم.

باید مدام به خودمان یادآوری کنیم که جهان، جهان عدم قطعیت است. واقعیت در قالب محصولی از رویدادهای تصادفی و واکنش‌های بشری بسته بندی شده است. شاید در این مورد، پاندمی کرونا یک مثال عالی باشد.

موضوع صحبت ما در مورد اثرات اقتصادی و سلامتی کرونا و ارتباطات پیچیده‌این بیماری با جنبه‌های مختلف زندگی انسان است. درحالی‌که تقریباً هیچ دانشی در مورد آن نداشتیم. همه ما مجبور بودیم برای تصمیم‌گیری بهتر، به احتمالات توجه کنیم حتی اگر این فرضیات پیش‌بینی شده درست و ناقص بودند.

متأسفانه انبوهی از شواهد هستند که میگویند نوع بشر آمارشناس شهودی نیستند و اینکه فرض مبتنی بر غریزه همیشه و بدون تردید اشتباه است. پس به همین دلیل برای عمل در دنیای بی‌ثباتی باید از خصلت تواضع و پذیرش انسانی خودمان بهره ببریم.

«  باید به این آگاهی عمیق برسیم که دانش ما همواره ناکافی و موقت است و باید به لطف مدارک جدیدتر، دیدگاه خودمان را بازنگری کنیم.»

پژوهش‌ها به ما می‌گویند که وقتی با نگاه عدم قطعیت و ابهام سعی در حل مسئله داریم بهتر از هرزمان دیگری به نتیجه می‌رسیم و برای اینکه بتوانیم با روحیه متواضعانه از پس حجم پیچیدگی‌ها بربیاییم بهتر است راه‌حل‌های مطمئن را وارد چالش خودمان بکنیم. چگونه؟

« برای اینکه این مسئله حل شود باید به چه نکاتی توجه کنیم؟»

طرح چنین پرسش‌هایی بهترین روش شروع است و کمک می‌کند تا فرضیات را روبه‌روی خودمان بچینیم و با در نظر گرفتن احتمالات به‌راحتی جایگزین‌ها را بررسی کنیم. گاهی پیش می‌آید که تردید و ابهام بیش‌ازحد است ( در گام‌های ابتدایی حل مسئله یا موقعیت‌های اضطراری) و در چنین وضعیتی باید در نظر بگیرید آیا امکان حرکات کوچک یا کسب اطلاعات با هزینه منطقی برای خروج از مسئله برایتان وجود دارد یا نه.

فراموش نکنید که اگر موقعیت تعریف‌شده یکی از انواع کسب‌وکارهای پیچیده یا مشکلات اجتماعی  باشد دانش کامل به دست نمی‌آید. اما همین‌که بپذیریم دانش کافی نداریم ذهنیت حل مسئله در ما تغییر می‌کند و نتیجه بهتری می‌گیریم.

• ● مهم: زمانی می‌توانیم یک مسئله را به‌خوبی حل کنیم که تجربیات و آزمایش‌های کافی توشه راه داشته باشیم. در این حالت، هرحرکت اطلاعات و احتمالات بیشتری در اختیار ما می‌گذارد مخصوصاً اگر موقعیت، اطمینان بسیار ضعیفی به ما بدهد که آیا می‌توانیم نتیجه بگیریم یا به‌سختی ممکن است.

از چشم سنجاقک غافل نشوید

شاید اولین بار است که با این عبارت آشنا می‌شوید! درحالی‌که یکی از معروف‌ترین ویژگی‌های افراد کاردان و باهوش در حل مسئله داشتن چشمی معروف به چشم سنجاقک است.

سنجاقک‌ها چشم‌های مرکب بزرگی دارند که هزاران لنز و گیرنده‌های نوری حساس به امواج مختلف نور در آن وجود دارد. اگرچه ما هنوز هم نمی‌دانیم مغز چنین حشره‌ای دقیقاً چطور همه آن اطلاعات تصویری را پردازش می‌کند ولی با مقایسه متوجه شدیم که نماهایی برای آن‌ها قابل‌دیدن است که در توان مغز و بینایی انسان نیست.

ایده چشم سنجاقک که برداشت همه‌جانبه- ۳۶۰ درجه- به فرد می‌دهد به « پیشگوهای برتر» اختصاص داده شده است که اغلب بدون تخصص و دانش خاصی، بهترین پیش‌بینی‌ها در مورد رویدادها را انجام می‌دهند.

بهتر است این‌طور به موضوع نگاه کنیم که چشم سنجاقک به معنی دسترسی به روزنه بسیار باز در مورد یک مسئله یا اینکه بررسی آن از چند زاویه مختلف است. موضوع جالب این است که این ایده کاری می‌کند تا تلاش کنیم فراتر از محدوده‌های ذهنی آشنا را مشاهده کنیم؛ محدوده‌هایی که مغز الگوشناس ما به آن‌ها عادت کرده و می‌خواهد برداشت‌ها را جمع‌آوری کند.  اما به‌محض بازتر شدن این روزنه، تهدیدها و فرصت‌های مخفی از دید را هم می‌بینیم.

در ادامه، با یک مثال جالب این موضوع را پیش می‌بریم؛ دهه نود در هند و گسترش ترسناک HIV. بیماری تهدیدکننده‌ای که سلامتی بسیاری از مردم را هدف قرار داده بود. آشوک الکساندر Ashok Alexander سرپرست بنیاد کمک‌های نوع‌دوستانه بیل و ملیندا گیتز در هند یکی از بهترین و شگفت‌انگیزترین نمونه‌های چشم سنجاقک را در این اتفاق سخت ثبت کرد.

الکساندر بعد از روبه‌رو شدن با یک نقشه اجتماعی پیچیده که رشد سریع آلوده شدن افراد را نشان می‌داد، تلاش کرد تا برای مسئله تعریف گسترده‌تری در نظر بگیرد. او از مدل واگیر اپیدمولوژیک (همه‌گیر) این بیماری در نقاط پرخطر hot spots استفاده کرد که بر اساس آن، شش کارگر جنسی به دلیل خشونت دیدن، محور این ارزیابی قرار گرفته بودند.

نگاهی که الکساندر به مسئله داشت باعث شکل گرفتن راه‌حل آواهان Avahan solution شد. این راه‌حل محدوده بزرگ‌تری از نقاط مهم را دربر می‌گرفت که شامل موقعیت اجتماعی/فرهنگی کارگران جنسی می‌شد. این نگاه بیش از شش‌صد جامعه از هند را دربرگرفت و درنهایت باعث پیشگیری از ششصدهزار آلودگی شد.

اگرچه نگاه محدود پزشکی، حساس بود و انتظار نتیجه گرفتن از آن می‌رفت ولی توجهی به مسائل مرتبط با HIV نداشت که اینجا خشونت علیه کارگران جنسی بود و درنهایت کمک کرد تا راه‌حل غنی‌تری پیدا شود.

وقتی به بحران/ مسئله از چند زاویه نگاه می‌کنیم و مخصوصاً زوایایی را در نظر می‌گیریم که ممکن است وابستگی چندانی به مسئله اصلی نداشته باشد، قدم در راه شکستن یک قفل رمزآلود می‌گذاریم!

راز نهفته در چشم سنجاقک این است که دیگر از حالت تعصبی نسبت به مسئله خارج می‌شویم و نگاه همه‌جانبه‌ای را تجربه می‌کنیم که لازمه روبه‌رو شدن با مشکلات غیرمنتظره و فرصت‌های پیش‌بینی‌نشده است. برای نمونه؛ کسی که در کسب‌وکار خود ارتباط تنگاتنگی با مشتری دارد به‌خوبی می‌تواند اثر چشم سنجاقک را در سفر تعاملی‌اش با مشتری تجربه کند.

در این ذهنیت حل مسئله، فرد هم‌سفر مخاطب خود می‌شود و به لطف تفکر طراحی به فرایند حل مسئله‌ای که مرتبط با مشتری اوست مشغول می‌شود.

پیگیری رفتار در لحظه

رفتار لحظه‌ای به آن رفتاری گفته می‌شود که در زمان و لحظه حاضر اتفاق می‌افتد نه اینکه احتمالی یا قابل پیش‌بینی باشد. بااینکه مسائل پیچیده به این سادگی‌ها دالان‌های اسرارآمیز نهفته خود را به روی کسی باز نمی‌کنند و راه‌حل راحتی برایشان پیدا نخواهد شد ولی افراد توانمند و گره‌گشایان باهوش از اکتشافات خود برای پیدا کردن راه‌حل‌های مختلف یا آزمون‌وخطای فرضیات خودشان دست برنمی‌دارند.

در چنین موقعیتی افراد گره‌گشا رویکردی دارند که آن‌ها را به سمت ایجاد اطلاعات مبتنی بر داده‌های موجود هدایت می‌کند نه اینکه از گذشته تابه‌حال چه اطلاعاتی وجود داشته است. چنین دیدگاهی برای ورود به بازار جدید یا ساخت یک بازار بسیار مهم است و مانع رسیدن به راه‌حل‌های تاریخ گذشته می‌شود.

بسیاری از تیم‌های حل مسئله که یا شاهد فعالیت آن‌ها هستیم یا به‌عنوان بخشی از تیم کار می‌کنیم، دو وضعیت دشوار عدم قطعیت و پیچیدگی را تجربه می‌کنند که گاهی اوقات واقعاً ترکیبی از « مصیبت» برای آن‌ها می‌شود. برای بسیاری از شرکت‌های حریص برنده شدن در بازارهای نوظهور ناشناخته ولی بزرگ- مثل ماشین‌های برقی یا حمل‌ونقل بدون راننده که هنوز بازار قوی و سامانمند ندارد- حل مسئله مناسب معمولاً فقط با تکیه کامل بر داده موجود نیست بلکه طراحی آزمایش‌هایی برای کاهش این عدم قطعیت هم در دستور کار آن‌ها قرار دارد.

نکته قابل‌توجه در این ذهنیت حل مسئله، احتمال سازی‌های درست و ارزیابی‌هایی است که برای حمایت از گام‌های بعدی در نظر گرفته‌شده و در کنار دادن اطلاعات بیشتر به هرحرکت ( برای نمونه خرید IP یا تأمین‌کننده قطعات) یا هر آزمایش ( مثلاً تست بسته جاده‌ای) اختصاص داده می‌شود.

اگر شما هم در تیمی کار می‌کنید که قرار گرفتن در موقعیت‌های پیش‌بینی‌نشده را جزو استانداردهای هوشمندانه خود می‌دانند و به عبارتی همیشه از چالش برای راه‌اندازی دوباره خود استقبال می‌کنند باید به چنین رویکردی تبریک گفت!

برای نمونه؛ گره‌گشایان مسائلی که روحیه خطرپذیر دارند همیشه با تجربه و آزمایش مداوم به نتیجه می‌رسند. این افراد آمار سنج از ارزش اطلاعات کامل برای نشان دادن بهای کسب اطلاعات بیشتر که به لطف نمونه‌ها و آزمایش‌های مداوم نصیبشان می‌شود غافل نیستند. A/B test یکی از بهترین نمونه‌های دخالت تجربه و آزمایش برای حل مسئله است.

این آزمایش ازجمله ابزارهای قدرتمند برای ارزیابی یک یا چند موقعیت است که بسیاری از کسب‌وکارهای امروز آن را انجام می‌دهند تا مثلاً واکنش‌ها به تغییرات قیمت، تبلیغات و سایر ویژگی‌ها را در بازارها بررسی کنند.

• ● مهم: تجربه کسب‌وکار در بازارهای آنلاین باعث شده تا این تست کاربرد به‌مراتب بیشتر و اثرگذارتری داشته باشد و توجه بسیاری را در بازار رقابت و عرضه کالای مصرفی مناسب مشتری جلب کرده است.

اهمیت خرد جمعی

«  تیم ما از هر تیم دیگری بهتر کار می‌کند. ما مثال نداریم!»

این یک اشتباه فاحش و آسیب‌زننده است که ممکن است تیم‌ها را گرفتار کند. تکیه‌بر قدرت خود بی‌آنکه باور داشته باشیم با حضور دانش و تجربه دیگران می‌توانیم تیمی به‌مراتب قوی‌تر بسازیم، تقریباً هر تیم تازه‌کار و حتی تیم‌های موفق را می‌تواند آلوده کند.

ذهنیت حل مسئله در چنین موقعیتی چه می‌گوید؟ این چارچوب بسیار راهبردی نشان می‌دهد که در جهان مدام در حال تغییر که دمی از دگرگون شدن بازنمی‌ایستد و موقعیت‌های غیرقابل‌پیش‌بینی را پیش روی انسان می‌گذارد، وجود یک منبع جمعی با تکیه‌بر طوفان فکری کاری می‌کند تا باهوش‌ترین افراد هم‌تیمی شما شوند. نیاز به یک مثال دارید؟ چرا که نه!

واحد حفاظت از طبیعت سازمان حفاظت از محیط‌زیست آمریکا Nature Conservancy از سیستم ماشینی برای ساخت الگوریتمی کمک می‌گیرد تا بتواند انواع روش‌های صید ماهی و تعداد قایق صید را شناسایی کند.

به بهترین الگوریتم، یک جایزه ۱۵۰هزار دلاری تعلق گرفت که با اعلام رقابت، ۲هزار و ۲۹۳ تیم از سایر نقاط جهان به این رقابت پیوستند. به لطف چنین رقابتی، بخش حفاظت از طبیعت از الگوریتم برگزیده برای شناسایی انواع و اندازه صید ماهی در قایق‌های ماهیگیری در آسیا استفاده می‌کند تا بدین ترتیب از ماهی تن اقیانوس آرام و سایر گونه‌های درخطر نابودی محافظت کند.

نشان بده و بگو

اگر برای خواندن این مقاله وقت و حوصله کافی کنار گذاشته باشید حالا می‌توانید به یاد بیاورید که ابتدای مقاله به چه اصلی پرداختم؛ نشان بده و بگو show and tell.

این اصل در مورد بچه‌ها بود که به‌عنوان یک روش آموزشی در مدارس برای نشان دادن سطح کنجکاوی و دقت او به کار گرفته می‌شد. اگرچه احتمالاً ربط چندانی به موضوع نوشته ندارد ولی حتماً توجه شما را جلب کرده است که چه جایی در این مقاله می‌تواند داشته باشد.

درواقع این دیدگاه واقعاً به درد حل مسئله می‌خورد. راهکار « نشان بده و بگو» در مورد نوع ارتباط مخاطب با مشکل و در ادامه کاربرد ترکیبی از منطق و ترغیب برای اقدام است. برای نمونه باغداران پرتقال یک روستا در شمال کشور برای یک نشست فوری تاریخی را تعیین می‌کنند. موضوع « مسئله فروش پایین پرتقال در دو سال اخیر در روستا» است.

جلسه تصمیم‌گیری با گرد هم آمدن همه باغداران، دهیار و کارگران برگزار می‌شود و طی آن نماینده صنف باغدارها به مسئله کیفیت آفت‌کش استفاده‌شده برای باغ‌ها و سطح کار کارگران با جزئیات اشاره می‌کند. از طرف دیگر یکی از اعضای صنف که در ارتباط با فعالیت‌های گردشگری در روستا است به اهمیت جذب گردشگر برای ورود به باغ و خرید مستقیم محصول از باغدار و درنتیجه افزایش فروش تأکید می‌کند.

به بیان بهتر، با نشان دادن آمار و ارزیابی‌های دقیق، اطلاعاتی را در اختیار جمع بزرگی از تصمیم‌گیرنده‌ها می‌گذاریم تا بدین ترتیب با ورود به محدوده حل مسئله، مشکل با شفافیت بیشتری شناسایی و درنهایت حل شود.

به نظر فرصت خوبی است تا پس از خواندن این مقاله سری به کتابخانه صوتی مجموعه بزنید و با کتابهای شنیدنی بیشتری در حوزه توسعه فردی و روانشناسی آشنا شوید. اما قبل از آن فراموش نکنید که امکان دانلود رایگان اپلیکیشن ذهن برایتان فراهم شده است!

پایان‌بخش

ذهنیت حل مسئله پیش از آنکه روش حل مسئله را بدانیم، مهم و تعیین‌کننده است و همه حل‌کنندگان مسائل به آن واقف هستند. فراموش نکنیم ذهنیتی که:

◄ مشتاق به پرسیدن و فهمیدن است.

◄ به دنبال کمال‌گرایی منفی نیست.

◄ از چشم سنجاقک برای حل مسئله استفاده می‌کند.

◄ اهل آزمون‌وخطا و مایل به ارتباط با خرد جمعی است و برای تصمیم نهایی می‌تواند از آمار و ارقام و جزئیات بیشتر کمک بگیرد.

همیشه منتظر احتمالات کاملاً جدید در موقعیت‌های غیرقابل‌پیش‌بینی است.

اگر در جلسه بعدی محل کارتان یا دورهمی خانوادگی، با موضوع مبهم و پیچیده‌ای روبه‌رو شدید حتماً یکی از شش نوع ذهنیت حل مسئله را به یاد بیاورید و از آن‌ها استفاده کنید!

منبع:

https://www.mckinsey.com/business-functions/strategy-and-corporate-finance/our-insights/six-problem-solving-mindsets-for-very-uncertain-times#

این نوشته ذهنیت حل مسئله چطور بزرگسالی شگفت انگیزی برای ما می سازد! برای اولین بار ظاهر می شود در ذهن.

شاید بد نباشد این شکل مقایسه را مثل مقایسه کارت‌بانکی اعتباری credit card با کارت‌ حساب بانکی debit card بدانیم. البته استفاده از کارت اعتباری تقریباً در ایران هیچ وجود خارجی ندارد اما بد نیست با یک توضیح کوتاه برایتان روشن کنم که چقدر مقایسه بین ثروت و توانگری با این مثال از کارت‌های بانکی می‌تواند بی‌ربط باشد.

کارت‌بانکی debit همان کارت حساب بانکی است که همه ما چندتایی از آن را در کیف پول یا جیب داریم. هرچه قدر موجودی پولی در این حساب داشته باشیم، می‌توانیم بر اساس همان موجودی هم خرج کنیم. کسر موجودی بلافاصله پس از خرید از کارت انجام می‌شود.

درحالی‌که کارت‌بانکی اعتباری بر اساس اعتبار صاحب حساب که شامل اعتبار تأییدشده ازجمله املاک و ماشین از سوی بانک می‌شود، مورداستفاده قرار می‌گیرد و هر هزینه انجام‌شده از سوی صاحب حساب بدون نگرانی و بدون توجه به اینکه صاحب حساب چقدر در حسابش موجودی دارد، محاسبه می‌شود. پرداخت هزینه‌های انجام‌شده و همچنین بهره بانکی در موعد مشخص، تفاوت شاخص کارت‌های بانکی اعتباری و دبیت کارت‌ها است.

خب! با این مقایسه متوجه تفاوت فاحش بین ثروت و توانگری برای رسیدن به یک طراحی ثروت اصولی شدیم. شاید هردو کارت مربوط به فعالیت‌های مالی باشند و شاید هردو واژه ثروت و توانگری در مورد یک اصل حرف بزنند، ولی داستان چیز دیگری است که می‌خواهیم کمی عمیق‌تر به آن بپردازیم.

ثروت چه تعریفی دارد؟

ثروت را موجودی حساب یا کیفمان تعیین می‌کند.

حتماً دور و اطرافمان داریم کسانی را که ثروتمند هستند و این فقط محدود به عمو و نوه خاله و قوم‌وخویش نمی‌شود. شناسایی افراد ثروتمند کار سختی نیست. حتی یک مالک نمایشگاه ماشین و یک مشاور املاک را هم می‌توانیم آدم ثروتمندی بدانیم.

موجودی زیاد آن‌ها با سبک زندگی و هزینه‌هایی که حتی ممکن است برای ما عجیب‌وغریب باشد قابل‌مشاهده است.

توانگری چه تعریفی دارد؟

توانگری ما باارزش خالص دارایی‌هایمان مشخص می‌شود.

اینکه بتوانیم در طراحی ثروت، مرز بین ثروتمند و توانگر را تشخیص دهیم چندان هم ساده نیست. چراکه برخلاف ثروت که نمود بیرونی و قابل‌مشاهده‌ای از درآمد شما دارد، توانگری با نحوه و میزان اندوخته مالی شما سروکار دارد. این توانایی، معمولاً نمود بیرونی ندارد.

♦♦ صحبت از توانگری صحبت از ارزش است ♦♦

نباید فراموش کنیم که قرار نیست آدم ثروتمند، توانگر هم نباشد. البته در این میان بازهم صحبت از ارزش مخفی به میان می‌آید.

یک مثال ساده:

بسیاری از ما و پدر و مادرهایمان، مخصوصاً اگر کارمند دولت باشیم، ازجمله افراد توانگر هستیم که بخشی از درآمد خود را پس‌انداز یا سرمایه‌گذاری می‌کنیم.

♦♦ توانگرها در تلاش برای رسیدن به‌نوعی آزادی مالی هستند ♦♦

طراحی ثروت؛ زندگی ثریا و سوسن

شاید بد نباشد با مقایسه زندگی واقعی ثریا و سوسن کمی بیشتر به تفاوت این دو مفهوم توجه کنیم. البته فراموش نکنیم که این مثال قرار نیست به همه تفاوت‌های میان ثروت و توانگری اشاره کند. بلکه تفاوت‌های مهم موردنظر ماست.

◄ ثریا: او یک ورزشکار حرفه‌ای ثروتمند است.

◄ سوسن: او یک کارگر شرکت فرش‌بافی و توانگر است.

طراحی ثروت در زندگی ثریای ثروتمند

ثریا عضو یکی از تیم‌های محبوب بسکتبال آمریکاست که سالانه ۷.۷ میلیون دلار دستمزد می‌گیرد. این دستمزد به ازای ده سال فعالیت اوست. این یعنی طی این ده سال ۷۷ میلیون دلار دریافتی داشته است. دم ثریا گرم!

با این درآمد می‌توان تأیید کرد که او یکی از ثروتمندترین افراد روی زمین است.

من، شخصاً، احساس غرور می‌کنم اگر بتوانم در یک سال، نزدیک به ۲۱ میلیارد تومان درآمد داشته باشم! حالا همین عدد را ضربدر هفت کنیم.

● پرسش: به نظر شما کسی که می‌تواند درآمد ۷۷ میلیون دلاری داشته باشد جایی برای شکست در زندگی‌اش باز می‌کند؟

البته که ممکن است! با خرج همه آن پول‌ها این اتفاق می‌افتد.

خرج کردن می‌تواند یک سبک زندگی باشد که هرچه درآمد بیشتری در اختیار داشته باشیم، کیفیت این زندگی هم به‌مرورزمان بهتر می‌شود. ثریای قصه ما هم از این موضوع مستثنا نیست و می‌خواهد یک زندگی به‌مراتب بهتر از قبل داشته باشد.

ثروت، کاری می‌کند تا هر چیز چشمگیر و لذت‌آوری را در اختیار بگیریم.

درواقع بخشی از طراحی ثروت این است که ثریا باوجود درآمد عالی خود واقعاً دلیلی نمی‌بیند بخواهد بودجه‌بندی کند و دنبال پس‌انداز کردن باشد. او یک ثروتمند واقعی است.

اما این طرز فکر و نبود برنامه‌ریزی مالی اصولی می‌تواند او را در گردباد هولناکی گرفتار کند؛ خرج کردن همه دریافتی و درنهایت خالی ماندن.

ثروت او ممکن است برایش امنیت مالی نسازد.

ثریا یک نمونه از افراد ثروتمند بود. بنا بر آمار به‌دست‌آمده از شبکه ورزشی ESPN آمریکا که وضعیت ناراحت‌کننده بازیکنان بازنشسته را گزارش می‌دهد، ۶۰% از بازیکنان تیم NBA بسکتبال در بازه زمانی پنج سال پس از بازنشستگی دچار شکست مالی می‌شوند.

طراحی ثروت در زندگی سوسن توانگر

حالا نوبت به سوسن رسیده که جامعه بزرگ‌تری را در برمی‌گیرد. او یک زن دو تابعیتی ایرانی- آمریکایی است که سالی ۶۰ هزار دلار درآمد دارد. این یعنی میانگین درآمد یک شهروند آمریکایی.

کاری به نابرابر بودن درآمد این دو نفر نداریم. بلکه قصد دارم به تفاوت نگاه ثریا و سوسن بپردازم و آن این است که سوسن برای خودش برنامه دارد. البته منظور من برنامه « سریع ثروتمند شدن» نیست بلکه او می‌خواهد از قیدوبند درآمد ماهانه و سالانه آزاد شود و آزادی مالی داشته باشد.

او بودجه‌بندی می‌کند، سعی می‌کند بدهی‌های کمتری داشته باشد، دنبال اصول سرمایه‌گذاری است و در ادامه ۱۵% از درآمدش را کنار می‌گذارد. شاید برای خیلی از ما عجیب باشد که سوسن یک برنامه سفت‌وسخت چهل‌ساله مالی برای پس‌انداز و سرمایه‌گذاری داشته باشد.

طراحی ثروت ازنظر سوسن خرید چیزهای ارزان‌قیمت نیست. بلکه او برای برنامه‌های خریدش انعطاف کافی دارد. دست او برای خرید چیزهایی که مهم هستند باز و اهل سفرهای سالانه خانوادگی و داشتن وعده‌های غذایی باکیفیت است. بااین‌حال، او خردمندانه از کنار موارد نه‌چندان مهم که نیاز نیست داشته باشد و پولی برایشان خرج کند، رد می‌شود.

◄ سوسن در شصت‌سالگی و با شروع بازنشستگی‌اش، نزدیک به ۱.۸ میلیون دلار پس‌انداز دارد که او را تبدیل به یک میلیونر خودساخته کرده است.

♦♦ مهم: او داراترین فرد جهان نیست ولی توانست دارایی خالصی برای خودش داشته باشد و بدین ترتیب در فهرست توانگرها جا بگیرد.

طراحی ثروت یعنی یک ثروتمند توانگر!

قرار نیست ثروتمند بودن و توانگری روبه روی‌هم قرار بگیرند. ثریا و خیلی از هم‌سطح‌های او هم می‌توانند به‌خوبی سوسن به‌مرورزمان یک ثروتمند توانگر باشند. شاید بد نباشد این سه‌گام زیر را بردارند:

اندوخته مالی

این اولین و مهم‌ترین گام است و باید بتوانیم دستکم ۱۰% از حقوق خود را کنار بگذاریم. شاید به دنبال بازنشستگی باشید و یا اصلاً این فکر را نداشته باشید و بخواهید در بلندمدت برنامه مهمی را پیاده کنید. به‌هرحال با فرض یک درصد مشخص از نرخ رشد سالانه واقعی، این کار را انجام می‌دهید.

البته هرچه این اندوخته بیشتر باشد ما زودتر می‌توانیم وابستگی مالی را کنار بگذاریم و این کمک می‌کند در صورت تمایل، بازنشستگی سریع‌تری هم داشته باشیم. با فرض اینکه نمی‌توانید این میزان اندوخته را هم داشته باشید، پیشنهاد می‌کنم گزینه‌های زیر را انتخاب کنیم:

افزایش درآمد، کاهش هزینه‌ها

حتی اگر در مرحله مصاحبه شغلی هم باشید این حق را به خودتان بدهید که متناسب با وضعیت اقتصادی کشور و میزان تورم، درخواست افزایش حقوق داشته باشید. پیدا کردن یک شغل جدید دیگر، درآمدهای غیرفعال یا یکی دو شغل جانبی پاره‌وقت هم ازجمله افزایش‌دهنده‌های درآمد هستند.

♦♦ نکته: دریافت اجاره‌بها از اجاره املاک و مستغلات، سرمایه‌گذاری در بورس و موارد مشابه ازجمله انواع درآمد غیرفعال است که فرد به‌صورت فعال و مستقیم در آن دخالت ندارد.

دایی یکی از دوستان من که چند سالی می‌شود به آمریکا مهاجرت کرده، هر تابستان با همسرش دکه‌ای لب ساحل کرایه می‌کنند و سرگرم فروش بدلی جات و عینک آفتابی می‌شوند. به همین سادگی!

سرمایه‌گذاری

با پس‌انداز کردن حالا نوبت به سرمایه‌گذاری می‌رسد. حتی اگر در تلاش برای سرمایه‌گذاری با پول کم هستید هم کم نیاورید و مسیرتان را ادامه بدهید.

درصورتی‌که آشنایی کافی با سرمایه‌گذاری در بازار بورس ایران را دارید یا با دوستانی در ارتباط هستید که در این زمینه مهارت دارند، شاید بد نباشد خودتان را محک بزنید.

[su_box title=”همچنین بخوانید: ” style=”bubbles” box_color=”#a631a8″ radius=”20″]
[su_animate type=”shake” duration=”0.5″]بهترین راه پول درآوردن با سرمایه کم را بشناسیم

[/su_box]

نظارت بر رشد پول

آخرین گام، ساده‌ترین گام است. ببینید که سرمایه‌گذاری شما چطور رشد می‌کند. سرمایه‌گذاری کاری می‌کند تا پولی که قرار است یکجا بخوابد و اصطلاحاً پس‌انداز شود، در چرخه بازار فعال باشد و این یعنی در نظر گرفتن تورم با رشد دارایی شما!

پس پیشنهاد می‌کنم به‌جای باز کردن حساب و دریافت سود بانکی که درواقع هیچ کمکی به افزایش ارزش پولی شما نمی‌کند. پول را وارد چرخه بازار کنید.

طراحی ثروت در کتاب پدر پولدار، پدر بی‌پول

رابرت کیازاکی Robert Kiyosaki کارشناس مباحث ثروت و توانگری است. او با نوشتن کتاب پدر پولدار، پدر بی‌پول تبدیل به یکی از محبوب‌ترین نویسندگان و کتابش جزو پرفروش‌ترین کتاب‌ها در مورد مفهوم توانگری شد.

طراحی ثروت از نظر کیازاکی، یک قانون بسیار مهم دارد:

« باید بیاموزیم که بین دارایی و بدهی تفاوت وجود دارد و باید برای خودمان دارایی بخریم.»

پیشنهاد می‌کنم برای درک بهتر موضوع و اینکه چطور افراد توانگر واقعاً به توانگری می‌رسند، این کتاب پرطرفدار را مطالعه کنید:

طراحی ثروت با پنج عادت بی‌نظیر توانگری

ما در عصری زندگی می‌کنیم که باخبر شدن از طرز فکر افراد موفق مثل احد عظیم زاده (پدر فرش ایران) و معاشرت با افراد توانگر نه‌تنها هیجان‌انگیز است بلکه ما را در مسیر اصولی سازندگی و موفقیت هدایت می‌کند.

من، شخصاً باعلاقه به ریزه‌کاری‌های زندگی افراد موفق و توانگر دقت می‌کنم و خوشبختانه روش زندگی آن‌ها آن‌قدر پیچیده و دست‌نیافتنی نیست که نشود!

موفقیت برای هرکسی که در جست‌وجوی آن است و ذهنیت رشد در او ریشه دوانده، اتفاق می‌افتد. این ذهنیت رشد شامل عادت‌ها، باورها و اقداماتی می‌شود که فرد را به سمتی که واقعاً خواهانش است هدایت می‌کند.

در ادامه قصد دارم به پنج عادت جالبی که افراد توانگر به‌صورت طبیعی و راهبردی آن را رعایت می‌کنند بپردازم.

برای زندگی خودش برنامه دارد

برخلاف خیلی از آن‌هایی که زندگی را آن‌گونه که هست، زندگی می‌کنند. فرد توانگر معمولاً برای زندگی‌اش طرح و برنامه دارد. شک نکنید که این روند کاری می‌کند هر موفقیتی که دلخواه ماست، اتفاق بیفتد.

توانگر در طراحی ثروت خود به‌خوبی می‌داند که خیلی چیزها منتظر نشسته‌اند تا او حواسش پرت آن‌ها شود، وقتش را تلف کند و ممکن است سبب شوند از مسیر درست برای رسیدن به موفقیت منحرف شود. آن‌ها کاملاً از قدرت تمرکز روی یک‌چیز باخبرند:

♦♦ تمرکز روی مردم و اتفاق‌هایی که آن‌ها را به اهداف و سبک زندگی دلخواهشان نزدیک می‌کند. ♦♦

آیا هنوز برای شما عجیب و رازآلود است که در طراحی ثروت، تمرکز حقیقی باید روی « آنچه می‌خواهم داشته باشم» باشد نه روی « آنچه نمی‌خواهم داشته باشم»؟

پس بهتر است به خاطر بسپارید که یک توانگر تکلیف خود را می‌داند و به‌ندرت پیش می‌آید که در موقعیت‌های منفی تلف کننده انرژی، خودش را قرار بدهد. او فقط و فقط روی ظرفیت و فرصت‌هایی که زندگی را به جلو و در همان مسیری که می‌خواهد پیش ببرد، تمرکز می‌دهد.

پول خرج می‌کند تا پول به دست آورد

آدم توانگر برای زندگی پرخرجش، خرج می‌کند. البته نکته‌ای که اینجا بهتر است اضافه شود این است:

توانگر از چه پولی برای زندگی خود خرج می‌کند؟

شهرت آدم توانگر در این است که از پول برای پول درآوردن استفاده می‌کند. مستندی را به یاد دارم که در مورد یک مولتی میلیاردر بود. این شخص با کشتی شخصی و خدم‌وحشم به دل اقیانوس زده بود تا اینکه فرصت مصاحبه با او فراهم شد.

مصاحبه‌گر از او پرسید: « شما چطور به بیشتر کردن درآمدتان فکر می‌کنید؟» و پاسخ هوشمندانه او هنوز در ذهن من است که گفت: « من حتی الآن که در حال تفریح هستم به این فکر می‌کنم که چطور از تفریحم پول دربیاورم.» مرد میلیاردر پس از پایان سفر، کشتی تفریحی و تمام موجودی درون آن را معامله کرد و فروخت.

این موضوع در مورد بسیاری از شخصیت‌های سرشناس هنری داخل کشور نیز درست است. هنرمندی مانند نوید محمد زاده، امپراتوری مالی خودش را با راه‌اندازی خط تولید عطر و اودکلن با نام خودش توسعه می‌دهد.

فکر می‌کنم بد نباشد یک‌بار دیگر مثال ثریا و سوسن را به یاد بیاورید!

درواقع ذهنیت « همه را خرج کن» در افراد ثروتمند به این صورت است که این دسته برای پول، مدام کار می‌کنند درحالی‌که فرد توانگر با پولی زندگی می‌کند که دارد برای او «کار می‌کند».

او به محتوای مصرفی خود دقت می‌کند

آدم توانگر به‌طورکلی طوری مصرف می‌کند که به ارزش و اعتبار زندگی‌اش اضافه شود. چطور؟ او همواره روشی را انتخاب می‌کند که حامی رؤیاها، موفقیت دلخواه و سبک زندگی دلخواهش باشد.

دین گرا‌زیوسی در کتاب عادت‌های موفقیت افراد میلیونر که می‌توانید آن را (اپلیکیشن ذهن)

منابع دیگری هم هستند که به این تفاوت سطح اشاره می‌کنند. افراد معمولی نه‌تنها ساعت تلویزیون تماشا کردنشان بیشتر است بلکه کیفیت محتوایی که تماشا می‌کنند هم بسیار پایین‌تر قرار دارد؛ یک سری برنامه‌ها و فیلم‌های بی‌معنی که کمترین ارزش را دارد و کمکی برای رسیدن به موفقیت به آن‌ها نمی‌کند.

همچنین بد نیست بدانیم که آمار دیگری در مورد روش طراحی ثروت از نظر توانگران در شبکه‌های اجتماعی و محتوای آنلاین وجود دارد. عموماً توانگران کمتر از افراد معمولی خود را در معرض این نوع محتوا قرار می‌دهند و کمتر خودشان را با خواندن هر خبری خسته می‌کنند.

فرد توانگر عموماً دور و بر خبرهای رسانه‌ای نمی‌رود چون می‌داند باید شاهد « نمایش منفی و سوگیرانه از واقعیت» باشد. ارتباط آنلاین این افراد صرفاً برای پیش برد کسب‌وکار و تعامل با آن‌هایی است که هم‌نظر هستند.

آن‌ها همچنین به دنبال فرصت کافی برای خواندن یا شنیدن کتاب‌هایی مثل عادت‌های موفقیت افراد میلیونر  Millionaire Success Habits هستند. کتابخانه صوتی ازجمله گزینه‌های آرام‌بخش آن‌ها برای بهبود کیفیت زندگی و پیشرفت است. فقط کافی است تا تصمیم بگیرند و برای دانلود رایگان اپلیکیشن ذهن دست‌دست نکنند!

در مورد انتخاب رفیق، حساس است

« کبوتر با کبوتر، باز با باز…»

این شعار هر توانگری است که می‌داند معاشرت با دوستان هم‌فکر یا حتی افرادی که از نظر فکری به هم نزدیک هستند می‌تواند چه تأثیری بر سرعت موفقیت هردوی آن‌ها بگذارد. حتی باید این موضوع را یک دلیل استراتژیک دانست که چرا افراد موفق معمولاً اجتماعات مشخصی دارند.

به‌قول‌معروف می‌گویند « هر آنچه بکاری، درو می‌کنی». پس هرچه تمرکز بیشتری روی ارتباطات خود داشته باشیم و بدانیم دقیقاً برای رسیدن به موفقیت باید با چه کسانی معاشرت کنیم، یعنی توجه ویژه‌ای به موفقیت داریم.

◄ پرسش: چه تجربه‌ای از تلاش و نتیجه تلاش برای ارتباط با افراد باهوش و موفق دارید؟

او متمرکز و آماده برای آینده است

آمادگی فرد توانگر برای آینده همیشه با انعطاف چشمگیر او در برابر دنیای مدام در حال تغییر همراه است. ذهن چنین فردی هم از نظر فکری و هم از نظر مالی برای هردو موقعیت پیش‌بینی‌شده و غیرمنتظره آماده است.

علاوه بر این، آدم توانگر یک خصلت جذاب دیگر هم دارد:

او در چارچوب طراحی ثروت خود به این باور رسیده است که تغییر همیشه با فرصت‌های احتمالی پول‌ساز همراه است. او چنان ذهن پویا و آماده‌ای دارد که می‌داند زندگی همواره در حال تغییر می‌تواند محصولات و خدمات جدید را هم وارد بازار کند.

پایان‌بخش

قید ثروتمند شدن را بزنید! اگر به شما دو گزینه « ثروتمند شدن» و « توانگری» را بدهند شاید بد نباشد دومی را انتخاب کنید که بهتر است.

آدم ثروتمند در لحظه خوش است درحالی‌که آدم توانگر همیشه این حال خوب را دارد. برای رسیدن به دومی یک‌بار دیگر تأکید می‌کنم که باید ذهنیت رشد را در خودتان تقویت کنید و تمرکزتان را بالا ببرید. بهترین کار این است که همواره شش پرسش زیر را به یاد داشته باشیم:

• به چه چیزی دقت می‌کنم؟
• اقدامات و رفتار خودم را چطور ارزیابی می‌کنم؟
• این موقعیت چه نفعی برای من دارد؟
• آیا من را توانگر می‌کند؟
• آیا به من سلامتی می‌بخشد؟
• آیا ضامن خوشبختی من است و زندگی دلخواهم را برایم می‌سازد؟

منبع:

https://www.juststartinvesting.com/rich-vs-wealthy/

https://www.lifeonyx.com/5-vital-habits-and-traits-of-the-wealthy/

این نوشته طراحی ثروت با پیروی از ۵ عادت بی‌نظیر توانگران برای اولین بار ظاهر می شود در ذهن.

چطور ممکن است؟

این موضوع به طرز فکر افراد باز می گردد. طرزفکر است که تفاوت بین برتر بودن و متوسط بودن را مشخص می کند. این موضوع، روی خودآگاهی، عزت نفس، خلاقیت، توانایی مقابله با چالش‌ها، مقاومت در برابر عقب نشینی،  میزان افسردگی شما تأثیر می‌گذارد.

برای آنکه بدانید چگونه می توانید طرز فکری برنده داشته باشید،  کتاب “طرز فکر”  یکی از برترین کتاب‌هایی است که می‌توانید مطالعه کنید. این کتاب تاثیر عمیقی بر خوانندگان خود گذاشته و باعث رشد پیشرفت بسیاری از آن ها شده است.

برای خواندن خلاصه کتاب این اثر، با این مقاله همراه شوید.

شناسنامه کتاب طرز فکر

• عنوان اصلی‎: ‎‏ Mindset: The New Psychology of Success
• نویسنده: کارول دوک
• کشور: آمریکا
• سال انتشار: ۲۰۰۶
• ژانر: روانشناسی، خودیاری
• مناسب برای: تمام افراد
• امتیاز کتاب:‏ ۴.۰۵ از ۵ (‎بر اساس وبسایت‎ goodreads.com‏)

ایده‌های مطرح شده در کتاب طرز فکر

1. دیدگاهی که برای خود اتخاذ می‌کنید عمیقاً بر نحوه زندگی شما تأثیر می‌گذارد.
2. اعتقاد به این که ویژگی‌هایتان مانند نقشی تراشیده بر سنگ هستند- طرز فکر  ثابت – باعث ایجاد نیاز برای اثبات مکرر خودتان می‌شود.
3. افرادی که دارای طرز فکر رشد هستند فقط به دنبال چالش نیستند،  بلکه با آن پیشرفت می‌کنند.
4. طرز فکر رشد به افراد این امکان را می‌دهد که کاری را انجام دهند که دوست دارند و در برابر مشکلات همچنان آن را ادامه دهند.
5. کسانی که طرز فکر رشد دارند،  موفقیت  را در انجام دادن هر کاری به بهترین نحو، یادگیری و پیشرفت به دست می آورند. و این دقیقاً همان خصوصیتی است که در قهرمانان پیدا می‌کنیم.

معرفی کتاب طرز فکر

کارول دوک،  متخصص روانشناس مشهور،  در کتاب خود به نام “طرز فکر ” درباره دو طرز فکر  به ما می‌گوید: طرز فکر  ثابت و طرز فکر  رشد.

این کتاب خلاصه ای از دهه‌ها  تحقیق قابل تأمل است که در ۸ فصل آورده است:

در فصل‌های ۱ تا ۳ نظریه اساسی و شواهد پشتیبان طرز فکر ارائه شده اند. در حالی که این مسائل عنوان می شوند، مفاهیمی‌ مانند شکست،  تلاش و استعداد را به روشنی تعریف می‌شوند.

فصل‌ها ی  ۴ تا ۷ با مثال‌های عملی که در حوزه‌های ورزش، تجارت، روابط و آموزش آورده می‌شوند،  موضوعات فصل‌های قبلی را گسترش می‌دهند.

در این فصول خواهید آموخت که چگونه می‌توانید با مشکلات کنار بیایید و به عنوان محصول یادگیری و پیشرفت، به پیروزی دست پیدا کنید. این قسمت از کتاب توانایی تبدیل طرز فکر شما به یک طرز فکر  برنده را دارد.

فصل ۸ راهنمایی عملی در مورد چگونگی پذیرش طرز فکر رشد و کنترل طرز فکر ثابت را ارائه می‌دهد. در ادامه خلاصه ای از مباحث مطرح شده در این کتاب را بررسی خواهیم کرد.

خلاصه کتاب طرز فکر

افراد دارای طرز فکر ثابت معتقدند که استعداد همه چیز است. اگر توانایی و استعداد انجام کاری به آن‌ها داده نشده است، فکر می‌کنند محکوم به شکست هستند.

اعتقاد دارند مهارت‌های آنها دقیقاً مانند ظاهرشان در ژن‌هایشان نوشته شده است. به همین دلیل هرگز سعی نمی‌کنند در چیزی که دچار مشکل هستند، پیشرفت کنند.

در مقابل،  افراد دارای طرز فکر رشد معتقدند که هر آنچه می‌خواهند به دست آورند از آن آنهاست،  تا زمانی که برای آن سخت تلاش کنند،  خود را وقف هدفشان نمایند و تا آنجا که می‌توانند تمرین کنند.

از آنجا که طرز فکر  ما تأثیر زیادی در عملکرد مان دارد،  هر دو این طرز فکر‌ها ارزش بررسی دقیق را دارند.

احتمالا این جمله را شنیده باشید “سخت کوشی استعداد را شکست می‌دهد وقتی استعداد با سخت کوش همراه نباشد.” اما افراد با طرز فکر ثابت نگاه دیگری دارند.

در جهان آنها استعداد پادشاه است. و طبیعتاً آنها می‌خواهند همیشه با استعداد به نظر برسند.

توجه به استعداد در روش‌های استخدام شرکت‌های بزرگ مانند مک کینزی یا گلدمن ساکس مشهود است. آنها بهترین فارغ‌التحصیلان جهان را استخدام می‌کنند و انتظار دارند که عملکردی عالی و فوری از آن‌ها مشاهده کنند.

به جای اینکه در مورد کار جدید به آن‌ها  آموزش دهند،  کارمندان را درون آب می‌اندازند و از نزدیک تحت نظارت قرار می‌دهند تا اشتباهاتشان را پیدا کنند. و هرکسی که بلافاصله کار بزرگی انجام ندهد را اخراج می‌کنند. این موضوع برای هر دو طرف مضر است.

با این روش کارفرمایان نه تنها تعدادی از بهترین افراد از دست می‌دهند،  بلکه تفکر سیاه و سفید آنها باعث ایجاد طرز فکر ثابت در کارمندان خود می‌شوند. متقاضیان از قبل درخواست برای کار این تصور را پیدا کرده اند که همیشه به صورت خوب یا بد مورد قضاوت قرار گرفته اند،  رفتار کارفرمایان آن را به فرض خودتایید کننده تبدیل کرده است.

در نتیجه،  بیشتر کارمندان وقت خود را به جای این که صرف کار مولد کنند، صرف این می‌کنند که احمق به نظر نرسند و مدیرشان همیشه آنها را به عنوان یک فرد شکست خورده نشناسد.

این را با ذهنیت رشد مقایسه کنید، جایی که اگر به بچه‌ها  مسائل ریاضی سختی می‌دهید،  آنها دوست دارند روی آنها کار کنند و مسائل مشابه بیشتری می‌خواهند.

تمایل آنها برای مواجهه با چالش‌های بیشتر و سخت تر لزوماً ناشی از تمایل برای کسب نمرات بهتر نیست،  بلکه از رضایت مندی آنها برای فشار آوردن به خود تا آنجا که می‌توانند نشات می‌گیرد.

آنها از هر فرصتی که پیدا می‌کنند برای آموزش از بهترین‌ها استفاده می‌کنند، همیشه استراتژی‌های جدید را امتحان می‌کنند و مانترا “تمرین کردن باعث عالی شدن”  می‌شود را اتخاذ می‌کنند.

تلاش برای دوری کردن از موقعیت‌های دشوار ویژگی طرز فکر ثابت است. به این دلیل است که در این طرز فکر هرچه بیشتر وقت خود را صرف کار کردن روی یک مسئله کنید، بهانه کمتری برای شکست خوردن خواهید داشت.

اگر کریستوفر ریو،  بازیگر فیلم‌های اصلی سوپرمن، این نوع طرز فکر را در پیش گرفته بود،  احتمالاً خیلی‌زود پس از تصادف ماشینش‌ که منجر به فلج شدن او  از گردن به پایین شده بود،  می‌مرد.

اما او در عوض،  مبارزه فوق العاده ای انجام داد و به یک فرد فعال در تحقیقات نخاع تبدیل شد. توانست دست‌ها،  پاها و حتی بالاتنه خود را حرکت دهد. سرانجام،  حتی توانست بر روی کف استخر راه برود.

همه ما با طرز فکر  رشد به دنیا آمده ایم. نوزادان محدودیت را نمی‌شناسند، آنها می‌خواهند همه چیز و همه کار را یاد بگیرند.

با این حال،  بین سنین ۱ تا ۳ سال می‌توان طرز فکر فرد را تعیین کرد. کودکانی که دارای طرز فکر رشد هستند سعی می‌کنند به کودکان دیگر که گریه می‌کنند کمک کنند،  در حالی که این امر باعث ایجاد مزاحمت و آزار برای کودکان دارای طرز فکر ثابت می‌شود.

به غیر از والدین، ​​معلمان نیز در شکل گیری طرز فکر نقش اساسی دارند. یک معلم بد ممکن است به یک دانش آموز بگوید که هرگز چیزی نخواهد داشت.

اما یک معلم خوب او را تشویق به مطالعه بیشتر و گرفتن نمره بهتر در آزمون بعدی می‌کند.

در آخر،  هرکسی می‌تواند طرز فکر رشد را در خود ایجاد کند.  می توانید خیلی زود طرز فکر رشد پیدا کنید و در مسیر رسیدن به پتانسیل کامل خود قرار بگیرید.

بخش‌هایی از متن کتاب طرز فکر

• “افرادی که دارای ذهنیت رشد هستند،  فقط به دنبال چالش نیستند،  بلکه با آن پیشرفت می‌کنند. هرچه چالش بزرگتر باشد،  کشش آنها بیشتر می‌شود. “
• “طرز فکر رشد مبتنی بر این باور است که ویژگی‌های اساسی شما مواردی است که می‌توانید با تلاش،  استراتژی و کمک دیگران پرورش دهید. گرچه ممکن است افراد از هر لحاظ – در استعدادها و تمایلات طبیعی اولیه،  علایق یا خلق و خوی – متفاوت باشند،  همه می‌توانند از طریق خواستن و تجربه تغییر کرده و رشد کنند”
• ” می‌توانید به عقب نگاه کنید و بگویید، ” من می‌توانستم … “، و استعداد‌های به کار نبرده خود را  مانند جایزه ببینید. یا می‌توانید به عقب برگردید و بگویید،  “من همه چیز خود را برای چیزهایی که برای آنها ارزش قائل بودم فدا کردم.” به آنچه می‌خواهید وقتی به عقب نگاه کنید و بگویید فکر کنید. سپس طرز فکر  خود را انتخاب کنید.
• “… حتی زمانی که فکر می‌کنید در کاری مهارت ندارید،  هنوز هم می‌توانید با تمام وجود با آن درگیر شوید و به آن پایبند باشید. در واقع،  گاهی اوقات شما در چیزی غوطه ور می‌شوید زیرا در آن مهارت ندارید. این یک ویژگی فوق العاده در طرز فکر  رشد است. شما مجبور نیستید از قبل  در کاری که می‌خواهید انجام دهید عالی باشید و از انجام آن لذت  ببرید. “
• “همیشه کسانی که کار را شروع می‌کنند باهوش ترین فرد نیستند بلکه کسی باهوش ترین فرد است که کار را تمام می‌کند.”
• ‏ ‏”ما دوست داریم که قهرمانان و الگو های خود را ابرقهرمانانی بدانیم که متفاوت از ما متولد شده ‏اند. دوست نداریم آنها را به عنوان افرادی نسبتاً معمولی تصور کنیم که خود را فوق العاده ‏نموده اند. ” ‏

توصیه های کتاب طرز فکر برای سیستم آموزشی

• “من فکر می‌کنم خیلی راحت است که معلمی‌بگوید، ” اوه، این کودک با استعداد به دنیا نیامده است،  بنابراین وقت خود را برای او تلف نمی‌کنم. “تعداد زیادی از معلمان کمبود توانایی خود را در پشت این جمله پنهان می‌کنند.”
• “معلمان عالی استانداردهای بالایی را برای همه دانش آموزان خود تعیین می‌کنند، نه فقط برای دانش آموزانی که هم اکنون نیز به موفقیت رسیده اند.”
• “فقط به این دلیل که برخی از افراد می‌توانند کاری را با آموزش کم یا بدون آموزش انجام دهند، به این معنی نیست که دیگران نمی‌توانند با آموزش آن را انجام دهند (و حتی گاهی اوقات حتی بهتر هم انجام می‌دهند).”
• “معلمان بزرگ به رشد عقل و استعداد اعتقاد دارند و شیفته روند یادگیری هستند.”

توصیه های کتاب برای والدین

• “والدین فکر می‌کنند با ستایش از مغز و استعداد کودکان  می‌توانند اعتماد به نفس را مانند هدیه ای دائمی‌به آن‌ها بدهند. اما این روش کار نمی‌کند و در واقع نتیجه عکس دارد. این باعث می‌شود کودکان به محض سخت شدن مسائل یا اشتباه کردن به خود شک کنند. اگر والدین می‌خواهند به فرزندان خود هدیه‌ای بدهند،  بهترین کاری که می‌توانند انجام دهند این است که به فرزندان خود بیاموزند عاشق چالش‌ها باشند،  شیفته اشتباهات شوند،  از تلاش لذت ببرند و به یادگیری ادامه دهند. “
• “آیا این بدان معناست که  وقتی فرزندانمان سعی می‌کنند کار بزرگی انجام دهند، نمی‌توانیم با اشتیاق آنها را تحستین کنیم؟ آیا باید سعی کنیم جلوی تحسین موفقیت‌هایشان را بگیریم؟ اصلا. این فقط به این معنی است که باید از یک نوع تعریف و تمجید خاص خود داری کنیم  – تعریف‌های که هوش یا استعداد آنها را قضاوت می‌کند. یا تعریف و تمجید که حاکی از آن است که ما به خاطر کار و ذکاوتشان به آنها افتخار می‌کنیم. “
• “پس از هفت آزمایش بر روی صدها کودک،  ما واضح ترین یافته‌ها را مشاهده کردیم: ستایش هوش کودکان به انگیزه آنها آسیب می‌رساند و در نتیجه عملکرد آنها آسیب می‌بیند.”
• “یک چیز دیگر در مورد تعریف و تمجید. وقتی به کودکان می‌گوییم،  “وای،  خیلی زود این کار را کردی!” یا “ببین،  هیچ خطایی نکردی!” چه پیامی‌می‌فرستیم؟ به آنها می‌گوییم آنچه تحسین می‌کنیم، سرعت و بی نقصی شان است. سرعت و بی نقص بودن، دشمن یادگیری مسائل دشوار است. “

• “حتی تست ضریب هوشی برای آزمایش هوش راکد طراحی نشده است. آلفرد بینه،  خالق آن،  این آزمایش را “برای شناسایی کودکانی که از مدارس دولتی پاریس بهره نمی‌برند،  طراحی کرد تا برنامه‌های آموزشی جدیدی برای کمک به  آنها طراحی شود. وی بدون انکار اختلافات فردی در هوش کودکان،  معتقد بود که آموزش و تمرین می‌تواند تغییرات اساسی در هوش ایجاد کند. ”
  

  

نقد و  بررسی کتاب طرز فکر 

کارول دوک یک محقق مشهور در زمینه روانشناسی اجتماعی است و بیش از ۳۰ سال است که در حال مطالعه در همین رشته است.

کتاب طرز فکر او به دلیل سبک آکادمیک،  گاهی کسل کننده می‌شود. برای افرادی که عادت به خواندن مقالات علمی‌ندارند،  ممکن است بخش‌ها یی از این کتاب سنگین باشد.

در عین حال،  یکی از مواردی که به این کتاب ارزش فوق العاده ای می‌بخشد، این است که از پس‌زمینه ای علمی‌ دارد.

برخلاف بیشتر کتاب‌های خودیاری،  این کتاب با بیش از ۳۰ سال تحقیق و آزمایش‌های مختلف پشتیبانی می‌شود. به همین دلیل  می‌توان اطمینان داشت که مفاهیمی‌ که در مورد آنها صحبت می‌شود، قابل اعتماد هستند.

حتی اگر چند فصل اول کند و تکراری به نظر برسند،  فصل‌های ۴ تا ۷ با مثال‌های مفیدی پر شده اند. شما یاد خواهید گرفت که چگونه طرز فکر را در زمینه‌های مختلف به کار بگیرید.

این کتاب می‌تواند بر روابط و نگرش شما نسبت به کار،  چالش‌ها و خودتان تأثیر بگذارد. در واقع کتاب طرز فکر می‌تواند به طور مثبتی بر هر جنبه از زندگی فرد تأثیر بگذارد.

این کتاب را به شدت به هر کسی که می‌خواهد به هر طریقی زندگی خود را بهبود بخشد توصیه می‌کنم. کتاب “طرز فکر” چشم شما را به سوی جهانی جدید باز می‌کند.

اگر می خواهید هم اکنون این کتاب را مطالعه نمایید، کافی است بر روی لینک زیر کلیک کنید.

اما اگر هنوز هم تردید دارید، نظر صاحب نظران در مورد این کتاب را مطالعه نمایید.

 صاحب نظران در مورد کتاب طرز فکر چه گفته اند؟

بیل گیتس این کتاب را این گونه توصیف کرده است:

 “ارزش این کتاب فراتر از دنیای آموزش است. این کتاب به همان اندازه برای افراد دنیای کسب وکار که می‌خواهند استعداد‌ها را  پرورش دهند و همچنین والدینی که می‌خواهند فرزندان خود را تربیت کنند مهم است.”

متیو سید اعتقاد دارد:

“خواندن آن برای هر فردی که رویایی دارد، ضروری  است”

رابرت جی استرنبرگ،  نویسنده کتاب “تدریس برای خرد،  هوش،  خلاقیت و موفقیت” در مورد این کتاب گفته است:

“کتاب خوب کتابی است که به توصیه های آن باور پیدا کنید. کتاب عالی، کتابی است که از توصیه‌های آن پیروی کنید. “طرز فکر ” کتابی است که می‌تواند زندگی شما را تغییر دهد،  زیرا ایده‌های آن زندگی من را تغییر داده است. ”

کای کاوازاکی،  نویسنده کتاب “هنر شروع ۲.۰” توصیه می کند:

“اگر افراد را مدیریت می‌کنید یا پدر و مادر هستید (که نوعی مدیریت افراد است)،  همه چیز را رها کرده و کتاب طرز فکر  را بخوانید.”

آشنایی با  نویسنده کتاب

دکتر کارول دوک، به عنوان یکی از محققان برجسته جهان در زمینه‌های شخصیت شناسی،  روانشناسی اجتماعی و روانشناسی رشد شناخته می‌شود. تحقیقات وی در مورد چرایی موفقیت افراد و چگونگی پرورش موفقیت متمرکز شده است.

وی استاد روانشناسی لوئیس و ویرجینیا ایتون در دانشگاه استنفورد می باشد. همچنین به عنوان عضوی از  آکادمی‌علوم و هنرهای آمریکا و آکادمی‌ ملی علوم انتخاب شده است.  دوک برای تحقیقات خود موفق به کسب ۹ جایزه موفقیت در زندگی شده است.

کتاب دانشگاهی‌اش ” تئوری‌هایی در مورد خویشتن: نقش آنها در انگیزش،  شخصیت و رشد” توسط فدراسیون جهانی آموزش به عنوان کتاب سال انتخاب شده است.

کارول دوک در آستانه برنامه جدید توسعه جهانی در سازمان ملل سخنرانی کرده است و در مورد سیاست‌های آموزشی و اقتصادی به دولت‌ها مشاوره داده است

کارهای وی در نشریاتی مانند نیویورکر،  تایم،  نیویورک تایمز،  واشنگتن پست و بوستون گلوب به نمایش در آمده است. او در برنامه‌های تودی و ۲۰/۲۰ نیز حضور داشته است.

طبیق گفته های کتاب طرز فکر، برای پرورش طرز فکر رشد باید آموزش ببینید. یکی از روش های آموزش دیدن، مطالعه است. با دانلود اپلیکیشن ذهن می توانید به مجموعه ای از برترین کتاب های جهان دست پیدا کنید.

این نوشته خلاصه کتاب طرز فکر برای اولین بار ظاهر می شود در ذهن.