خودشیفتگی چیست؟ چطور افراد خودشیفته را بشناسیم؟

هیچ آزمایش خون‌، اسکن مغزی یا روش دقیقی وجود ندارد که بتواند خودشیفتگی را شناسایی کند. حتی درمانگران نیز فقط با مشاهده رفتار و نگرش‌هایی که شخص از خود نشان می‌دهد قادر به تشخیص آن هستند.

در ادامه تمام صفات و رفتارهایی که نشانه‌های خودشیفتگی هستند، بیان شده اند. برای تعیین خودشیفتگی، نیازی نیست همه این صفات در شخصی وجود داشته باشد بلکه طبق کتابچه راهنمای تشخیصی و آماری  کافی است فرد تنها ۵۵ ٪ از خصوصیات مشخص شده را برای تشخیص اختلال شخصیت خودشیفتگی از خود نشان دهد.

۱.احساس برتری و بر حق بودن

برتری نشانه شماره یک خودشیفتگی است. احساس برتری متفاوت از اعتماد به نفس است. در دنیای خودشیفتگتان همه چیز در مورد خوب/بد ، برتر/فرومایه و درست/نادرست است.

یک سلسله مراتب مشخص وجود دارد و  خودشیفتگان در راس آن قرار می‌گیرند و این تنها مکانی است که در آن احساس امنیت می‌کنند. خودشیفتگان از نظر خود بهترین، محق ترین و صالح ترین فرد هستند. در نتیجه باید بتوانند هر کاری را انجام دهند، همه چیز داشته باشند و همه را کنترل کنند.

نکته جالبی که وجود دارند این است که گاهی خودشیفتگان خود را  بدترین، اشتباه ترین یا بیمارترین یا آسیب دیده ترین فرد می‌دانند. اما در واقع با این کار می‌خواهند احساس برتر بودنی که به دنبال آن هستند را بدست آورند.

سپس احساس می‌کنند که برای تسکین و جبران حق خود، حتی حق صدمه زدن به دیگران  یا خواستار عذرخواهی شدن را دارند.

۲.نیاز اغراق آمیز به توجه و تایید شدن

یکی دیگر از ویژگی‌های اصلی خودشیفتگی، نیاز مداوم به توجه است. نا حدی که ممکن است از شما بخواهند چیزهایی را برایشان پیدا کنید، یا دائماً چیزی را برای جلب توجه‌تان بگویند.

مهم نیست که چقدر به خودشیفتگان بگویید که آنها را دوست دارید ، آنها را تحسین می‌کنید یا آنها را تأیید می‌کنید ، آنها هرگز احساس نمی‌کنند که کافی است.

زیرا در اعماق وجودشان اعتقاد دارند که کسی نمی‌تواند آنها را دوست داشته باشد. خودشیفتگان علیرغم ظاهر فریبنده‌شان، درواقع بسیار احساس ناامنی می‌کنند و ترس از عدم پذیرش و تایید توسط دیگران دارند.

۳. نیاز شدید به کنترل

دستکاری و تلاش برای به دست گرفتن کنترل همه چیز یک الگوی رفتاری در خودشیفته‌ها است.

از آنجایی که خودشیفته‌ها به طور مداوم از ناقص بودن زندگی ناامید می‌شوند، می‌خواهند تا آنجا که ممکن است آن را کنترل کرده و آن را به میل خود شکل دهند.

آن‌ها خود را موظف می‌دانند که همه چیز را تحت کنترل درآورند، و حس استحقاقشان باعث می‌شود که داشتن کنترل بر روی همه چیز به نظرشان منطقی برسد.

خودشیفته‌ها همیشه یک خط داستانی در ذهن دارند که هر «شخصیت» در تعامل با آنها باید چه چیزی بگوید و چه کاری را انجام دهد.

 اما وقتی فرد مقابل  آنطور که انتظار دارند رفتار نکند، آنها کاملاً ناراحت و ناآرام می‌شوند.زیرا نمی‌دانند که در مرحله بعد باید چه انتظاری داشته باشند و خارج از فیلمنامه آنها است.

درواقع شما یک شخصیت در بازی درونی آنها هستید، نه یک شخص واقعی با افکار و احساسات خودش، به همین دلیل است که جدا شدن از یک خودشیفته می‌تواند بسیار دشوار باشد.

۴. کمال گرایی

می‌توانید یک خودشیفته را از طریق نیاز بسیار زیادشان برای کامل بودن همه چیز شناسایی کنید.

آنها معتقدند که همه چیز باید کامل باشد، شما باید کامل باشید، اتفاق‌ها باید دقیقاً همانطور که انتظار دارند اتفاق بیفتند و زندگی باید دقیقاً همانطور که  آنها تصور می‌کنند پیش برود.

اما این غیرممکن است و اغلب باعث می‌شود که در بیشتر زمان‌ها خودشیفتگان احساس ناراحتی و بدبختی داشته باشند. 

۵. عدم مسئولیت پذیری

اگرچه خودشیفته‌ها می‌خواهند همه چیز تحت کنترل شان باشند، اما هرگز نمی‌خواهند مسئولیت نتایج را بر عهده بگیرند. مگر اینکه همه چیز دقیقاً مطابق میل شان پیش برود و نتیجه دلخواهشان رخ دهد.

وقتی مسائل طبق برنامه آنها پیش نمی‌رود یا احساس می‌کنند مورد انتقاد قرار می‌گیرند، تمام تقصیرها و مسئولیت‌ها را به گردن فرد دیگری می‌اندازد تا ظاهر بی عیب و نقض خود را حفظ کنند.

اغلب اوقات، خودشیفته کسی را سرزنش می‌کند که از نظر عاطفی نزدیک‌ترین، دلبسته‌ترین، وفادارترین و دوست‌داشتنی‌ترین فرد در زندگی‌اش است. زیرا کمترین احتمال را دارد که آنها را ترک کنند یا طرد نمایند.

۶. مشخص نبودن مرزها

بسیاری از افراد مرز مشخصی برای خود قائل نیستند یا به طور مرتب از مرزهای دیگران عبور می‌کنند، اما در بین خودشیفتگان، این رفتار حالت طبیعی شان است.

خودشیفتگان نمی‌توانند به طور دقیق ببینند که خودشان کجا پایان می‌یابند و کجا شما شروع می‌کنید. آنها بسیار شبیه به بچه‌های دو ساله هستند.

معتقدند که همه چیز به آنها تعلق دارد، همه مانند آنها فکر می‌کنند و همانند آنها احساس می‌کنند و همه کارهایی را که انجام می‌دهند که آنها می‌خواهند.

اگر به آنها نه گفته شود، شوکه شده و بسیار توهین آمیز رفتار می‌کنند یا سعی می‌کنند از طرق اصرار، فریب دادن یا تمسخر کردن به خواسته شان دست پیدا کنند.

۷. عدم همدلی

خودشیفتگان توانایی بسیار کمی‌ در همدلی با دیگران دارند. این عدم همدلی نشانه بارز خودشیفتگی است. برخی از خودشیفتگان نیز فاقد درک ماهیت احساسات هستند. آنها نمی‌فهمند که احساساتشان چگونه رخ می‌دهد.

این بدان معنی است که خودشیفتگان تمایلی ندارد یا قادر به همدلی با نیازها ، خواسته‌ها یا احساسات افراد دیگر نیستند. این موضوع پذیرفتن مسئولیت رفتار خود را نیز برای آنها دشوار می‌کند.

آنها فکر می‌کنند احساساتشان توسط کسی یا چیزی خارج از خودشان ایجاد می‌شود. نمی‌دانند که احساسات آنها ناشی از بیوشیمیایی، افکار و تفسیرهای خودشان است.

به طور خلاصه، خودشیفتگان همیشه فکر می‌کنند که شما باعث ایجاد احساسات آنها هستید – خصوصاً در  مورد احساسات منفی.

این عدم همدلی باعث می‌شود ارتباط عاطفی واقعی و روابط با خودشیفتگان دشوار یا غیرممکن باشد.

۸. تهدید دانستن همه چیز

عدم توانایی در خواندن صحیح زبان بدن، یک ویژگی مشترک خودشیفتگان است. آنها غالباً از بیان ظریف صورت سوءاستفاده می‌کنند و  چهره فرد مقابل را به صورت منفی و مغرضانه تفسیر می‌کنند.

مگر اینکه احساسات خود را به طرز چشمگیری نشان دهید، اما بازهم خودشیفتگان به طور دقیق آنچه را که احساس می‌کنید، درک نمی‌کنند و این یکی از دلایلی است که خودشیفته‌ها توانایی همدلی کردن ندارند.

به همین دلیل است که خودشیفتگان غالباً طعنه را به عنوان موافقت شخص یا شوخی دیگران را به عنوان یک حمله شخصی تفسیر می‌کنند.

۹. استدلال عاطفی

در برخورد با خودشیفته‌ها احتمالاً این اشتباه را کرده اید که  فکر می‌کنید که اگر آنها درک کنند که رفتارشان چقدر به شما آسیب می‌رساند، تغییر می‌کنند.

با این حال، توضیحات شما برای فرد خودشیفته که فقط قادر به آگاهی و درک  افکار و احساسات خود است، معنی ندارد. اگرچه ممکن است خودشیفتگان بگویند که درک می‌کنند، اما این حرف صادقانه نخواهد بود.

خودشیفتگان بیشتر تصمیمات خود را بر اساس نحوه احساس نسبت به چیزی می‌گیرند و احساسات دیگران را در نظر نمی‌گیرند. 

۱۰. شکافت و دوپاره سازی

شخصیت خودشیفته‌ها به دو قسمت خوب و بد تقسیم می‌شود و آنها همه چیز را در روابط خود به صورت خوب و بد تقسیم می‌کنند.

هر گونه افکار یا رفتار منفی به گردن شما یا دیگران می‌افتد، در حالی که آنها اعتبار هر چیزی را که مثبت و خوب است، به دست می‌آورند. سخنان و اعمال منفی خود را انکار می‌کنند در حالی که مدام شما را به عدم تایید متهم می‌کنند.

افراد خودشیفته قادر به دیدن، احساس یا به خاطر سپردن هر دو جنبه مثبت و منفی یک موقعیت نیستند. آن‌ها  در هر زمان تنها می‌توانند یک چشم‌انداز را درک کنند – دیدگاه خودشان.

۱۱. ترس از طرد شدن و تمسخر

تمام زندگی خودشیفته‌ها از ترس، انگیزه و انرژی می‌گیرد. در ابتدای رابطه نمی‌توانید این را به عنوان نشانه خودشیفته بودن فرد ببینید. زیرا بیشتر ترس‌های خودشیفته‌ها عمیقاً مدفون و سرکوب شده است.

آنها دائماً از مسخره شدن، طرد شدن یا اشتباه کردن می‌ترسند. این امر باعث می‌شود که فرد خودشیفته به افراد دیگر اعتماد نداشته باشد. در واقع، هر چه رابطه شما نزدیکتر شود، کمتر به شما اعتماد خواهند کرد.

خودشیفته‌ها هرگز به عشق دیگران اعتماد نمی‌کنند و مدام شما را با رفتارهای بدتر و بدتر آزمایش می‌کنند تا نقطه شکسته شدن تان را پیدا کنند.

در واقع خودشیفته‌ها از هر گونه صمیمیت یا آسیب‌پذیری واقعی می‌ترسند، زیرا می‌ترسند نقایص آنها را ببینید و آنها را قضاوت یا رد کنید.

۱۲. اضطراب

اضطراب یعنی داشتن یک احساس مداوم و مبهم درمورد این که اتفاق بدی رخ می‌دهد یا در حال وقوع است.

برخی از خودشیفتگان با صحبت مداوم در مورد مشکلی که در حال رخ دادن است، اضطراب خود را نشان می‌دهند. در حالی که برخی اضطراب خود را پنهان و سرکوب می‌کنند.

بیشتر خودشیفتگان اضطراب خود را بر روی نزدیکترین عزیزان خود اعمال می‌کنند و آنها را متهم می‌کنند که منفی هستند یا از آنها پشتیبانی نمی‌کنند. زمانی که فرد مقابل احساس بدتر بودن می‌کند، خودشیفته احساس بهتری پیدا می‌کند.

هرچه فرد مقابل احساس بدتر و بدتری پیدا می‌کند، خودشیفته احساس بهتر و بهتری خواهد داشت. در حقیقت، زمانی که اضطراب و افسردگی شما رشد پیدا می‌کند، آنها احساس قوی تر و برتر  بودن پیدا می‌کنند.

۱۳.شرم عمیق سرکوب شده

خودشیفتگان احساس گناه نمی‌کنند زیرا فکر می‌کنند همیشه درست هستند، و  باور ندارند که رفتارشان تاثیر منفی بر دیگران دارد. اما آنها شرم بسیار زیاد و سرکوب شده ای دارند.

شرم به این معنی که احساس می‌کنند چیزی ‌اشتباه یا بد به صورت عمیق و دائمی‌ در موردشان وجود دارد.

فرد خودشیفته همه ناامنی‌ها، ترس‌ها را دفن می‌کند و صفات بد را رد می‌کند یا دائماً گارد می‌گیرد تا این احساس شرم را از همه، از جمله خودشان پنهان کنند.

۱۴. ناتوانی در آسیب پذیری واقعی

آنها نمی‌توانند از دید دیگران به دنیا نگاه کنند. این آنها را از نظر عاطفی نیازمند می‌کند. آنها شدیداً می‌خواهند کسی درد آنها را احساس کند، با آنها همدردی کند و همه چیز را همانطور که آنها می‌خواهند، بسازد.

این نوعی وابستگی است، با این تفاوت که آنها توانایی کمی‌‌ برای پاسخ به درد یا ترس شما یا حتی تامین نیاز روزانه شما به مراقبت و همدردی دارند.

توجه داشته باشید که تشخیص خودشیفته بودن یک فرد کاری تخصصی است و نیاز به تایید متخصصین دارد. پس اگر این نشانه‌ها را در شخصی مشاهده می‌کنید در اولین فرصت به یک متخصص مراجعه نمایید.

نکته: انواع مختلفی از خودشیفته‌ها وجود دارد، اما این‌ها برخی از ویژگی‌های مشترک همه آنها هستند.