خلاقیت چیست؟ با زیروبم خلاقیت و راهکارهای پرورش آن آشنا شوید

کنجکاوی

افراد خلاق از یادگیری چیزهای جدید لذت می‌برند، به‌همین دلیل اوقات فراغت آنها با فعالیت‌هایی پر می‌شود که درغین جذابیت برایشان، آن‌ها را به چالش می‌کشد. تماشای فیلم، خواندن کتاب و سرگرمی‌های از این دست فعالیت محبوب آن‌ها است.

آن‌ها علاقه دارند کارهایی را انجام دهند که برایشان جدید است؛ درصورتی که کاری انجام دهند که آن‌ها را به چالش بکشد، احساس رضایت خواهند کرد. افراد خلاق از هر فرصتی برای بهبود عملکرد و یادگیری استفاده می‌کنند.

کنجکاوی ویژگی انحصاری این‌دسته از افراد است. آن‌ها زیاد سوال می‌پرسند و معمولا هرچی را به چالش می‌کشند.

علاقه به بازی با ایده‌ها

افرادی که عنصر خلاقیت را در خود پرورش داده‌اند، به بازی با ایده‌ها علاقه زیادی دارند. آن‌ها با این کار سرگرم می‌شوند و احساس خوبی پیدا می‌کنند.

آن‌ها این فرآیند را زیاد جدی نمی‌گیرند، بلکه به‌معنای واقعی از آن برای سرگرمی استفاده می‌کنند و گاهی ممکن است ایده‌های نابی به‌صورت تصادفی درخلال همین بازی‌ها ایجاد کنند.

به‌همین دلیل ممکن است چندان به خودشان فشار نیاورند تا حتما ایده جذابی ایجاد کنند. آن‌ها بارها کاری را آزمایش می‌کنند و عجله‌ای برای اینکه نتیجه خوبی بگیرند، ندارند.

کل فرآیند برای آن‌ها بازی است تا درنهایت به ایده درستی برسند و طرح نهایی را انتخاب کنند.

روشنفکری

کسانی که خلاقیت دارند، آغوششان را رو به ایده‌های جدید باز می کنند. آن‌ها دوست دارند همه احتمالات و ایده‌ها را در گروه بشنوند و به‌نظرشان هر ایده‌های ارزش فکر کردن و درنظر گرفتن دارند. به‌همین دلیل کسی را قضاوت نمی‌کنند و با گشاده‌رویی به‌هرکسی وقتی اختصاص می‌دهند تا خود را مطرح کنند.

آغوش افراد خلاق به تجربیات جدید هم باز است. آن‌ها از پذیرش تجربیات جدید استقبال می‌کنند و از موقعیت‌های چالش‌برانگیز لذت می‌برند.

این چالش‌ها آن‌ها را به‌وجد می‌آورد و حتی ممکن است در این مسیر، شغل خد را عوض کنند تا در مسیر موقعیت‌های تازه قدم بردارند. این تازگی می‌تواند به‌سادگی تغییر همکار یا تیم هم باشد.

انعطاف‌پذیری

افراد دارای خلاقیت بسیار منعطف هستند و همین ویژگی به آن‌ها کمک می‌کند که ایده‌های جدید، موقعیت‌های جدید و تجربیات تازه را امتحان کنند.

این حس به آن‌ها کمک می‌کند که به‌سادگی با تغییرات منطبق شوند و نسبت به دیگران دربرابر تغییرات احساس راحتی بیشتری داشته باشند. وقتی شرایط کار افراد خلاق عوض می‌شود و مثلا باید از نرم‌افزاری جدید استفاده کنند، تنظیم مجدد فرآیندها برای این‌دسته از افراد بسیار ساده‌تر از دیگران است.

انعطاف پذیری همچنین به‌این‌دسته از افراد امکان می‌دهد که نظر خود را در مورد ایده‌ها تغییر دهند، این یعنی آنها تمایل بیشتری به پذیرش اشتباه خود دارند.

مثلا حتی اگر آن‌ها ابتدا از ایده همکارشان برای انجام فرآیندی خاص خوششان نیاید؛ به‌جای گارد گرفتن درمقابل شخص، دوست دارند به حرف‌هایشان گوش کنند و اگر بفهمند که ایده ارزشمند بود، به اشتباه خود اعتراف می‌کنند و به‌سادگی می‌گویند که ایده را درست نفهمیدند و حالا درک می‌کنند که چقدر آن ایده درست بوده است. آن‌ها هر اشتباه را فرصتی برای یادگیری و رشد می‌دانند.

حساسیت

افراد خلاق، به‌این دلیل که نسبت به ایده‌های جدید باز هستند، طبیعتا حساس هستند و این حساسیت می‌تواند در بسیاری از زمینه‌های زندگی، از زندگی شخصی تا زندگی حرفه‌ای به آن‌ها کمک کند تا موفق شوند.

به‌همین دلیل، افراد دارای خلاقیت راحت‌تر از سایرین به دیگران نزدیک می‌شوند و تمایل دارند که افکار یا احساسات آن‌ها را درنظر بگیرند. این مسئله از آن‌ها افرادی می‌سازد که روابط قدرتمندی با دیگران ایجاد می‌کنند و قابل اعتماد هستند.

حساسیت از این افراد، شخصیت‌هایی آگاه می‌سازد و این آگاهی توانایی حل مسئله آن‌ها را هم افزایش می‌دهد.

مثلا شخصیت‌های خلاقی که در بخش توسعه محصول کار می‌کنند رویکردی بسیار همدلانه و مشتری محور دارند.

آن‌ها می‌خواهند مطمئن شوند که محصولشان به‌صورت موثری نیازهای مشتریان را برآورده و تجربه کاربری مثبتی برایشان ایجاد می‌کند.

آن‌ها حتی تیم را تشویق می‌کنند که راه‌های موثری برای بهبود تجربه کاربری مشتریان پیدا کنند.

استقلال عمل

کار مستقل به افراد خلاق اجازه می‌دهد تا آزادی شخصی خود را در آغوش بگیرند. آن‌ها می‌توانند برای انتخاب نحوه انجام کارها، بدون دستور یا درخواست از دیگران، تصمیم بگیرند.

اغلب، این ماهیت مستقل همچنین به این معنا است که افراد دارای خلاقیت برای مواجهه با مشکلات و چالش‌ها به‌تنهایی وارد میدان و خودشان با مسائل روبه‌رو شوند. آن‌ها می‌توانند با آزادی عملی که دارند به‌تنهایی کار را درک و آن را انجام دارند.

این‌دسته از افراد چالش‌ها را فرصتی برای رشد شخصی و حرفه‌ای خود و زمینه‌ای برای توسعه مهارت‌هایشان می‌دانند؛ نه دردسری که باید زودتر از شر آن خلاص شد. آن‌ها با آزادی عمل به جنگ با چالش های جدید می‌روند و با صبر و حوصله آن را حل می‌کنند.

آن‌ها دوست دارند به‌تنهایی با مشکلات مواجه شوند و روی وظایف خود متمرکز باشند، اما این به‌معنای نفی کار گروهی نیست؛ افراد خلاق از همکاری با دیگران هم لذت می‌برند اما ترجیحشان کار انفرادی است.

در حالی که افراد خلاق از همکاری با دیگران لذت می‌برند، آن‌ها اغلب به تنهایی روی تا تمرکز کامل روی روند خود داشته باشد. استقلال عمل به آن‌ها اجازه می‌دهد که آزادی انتخاب بیشتری داشته باشند.

ریسک پذیری

افراد دارای خلاقیت تمایل زیادی به ریسک‌پذیری و امتحان روش‌ها و ایده‌های جدید دارند. آن‌ها معتقدند ماهیت ایده‌ها تا زمانی که آزمایش و بررسی نشوند، مشخص نخواهد شد و به‌همین دلیل  همه ایده‌ها پتانسیل به‌کارگیری دارند باید بررسی و امتحان شوند.

از نظر آن‌ها حتی شکست که هم به‌معنای روشی برای یادگیری کار برای آینده است و به ما نشان می‌دهد که چطور بهتر عمل کنیم. عدم ریسک‌پذیری یعنی مانعی بزرگ برای نوآوری و ماندن در نقطه امن که هیچ سودی برای ما نخواهد داشت.

افراد خلاق برای افزایش تحمل ریسک، به پتانسیل پاداش فکر می‌کنند. به‌نظر آن‌ها پاداش کمک می‌کند حتی اگر محصولی مورد نفرت مشتریان باشد، به پرفروش‌ترین محصول سال تبدیل شود.

درصورتی‌که یقین پیدا کنند محصولی به مشتری کمک می‌کند تا زندگی بهتری داشته باشند یا کیفیت زندگیشان بهبود پیدا کند، ریسک خواهند کرد تا روی آن سرمایه‌گذاری کنند.

شهودی بودن

شهود به‌معنای استفاده از احساسات برای تصمیم‌گیری است. افراد خلاق بیش از دیگران از توانایی شهودی خود برای تصمیم‌گیری استفاده می‌کنند.

آن‌ها به قلب خود و احساسشان اعتماد دارند و سیستم شهودی خود را ابزاری مفید برای خلق ایده‌های جدید و استفاده در جلسات طوفان فکری می‌دانند.

بعضی از افراد دارای خلاقیت، تلاش می‌کنند که شهود خود را با ابزار منطق و استدلال منطقی ترکیب می‌کنند تا درصد احتمال رسیدن به نتیجه را افزایش دهند. مثلا ممکن است از شهود برای خلق ایده استفاده کنند و بعد از آن قبل از پیاده‌سازی ایده، با استفاده از ابزار منطق و استدلال منطقی، روی ایده خود آزمایش امکان‌سنجی انجام می‌دهند.

کار کامل

افراد خلاق اغلب در کار خود فکر و دقت زیادی می‌کنند. آن‌ها  همزمان با جستجو به‌دنبال راه‌حل، از همه زوایای ممکن به یک موضوع نگاه می‌کنند.

بعد از آنکه همه روش‌های ممکن را درنظر گرفتند، تمام راه‌حل‌های ممکن و بالقوه را آزمایش می‌کنند تا بهترین روش پیدا شود و به بهترین شکل، مشکل را حل کند.

گاهی اوقات، ممکن است این ویژگی آن‌ها به معنای توجه به جزئیات کمتر موردتوجه قرار گرفته باشد.

مثلا افرادی که خلاقیت دارند، هنگام طراحی یک جفت کفش ورزشی به تمام جزئیات ممکن توجه می‌کنند. آن‌ها به این فکر می‌کنند که چه نوع آج‌ و یا مواد کفش به ورزشکار کمک می‌کند تا سریعتر بدود.

بعد از فکر به چنین جزئیاتی، ممکن است به اجزای دیگری مثل عملکرد کفش در انواع مختلف آب و هوا و احساس راحتی آنها که برای ورزشکار مهم است فکر کنند.

جاه طلبی

افراد خلاق اغلب از میزان تلاش برای کارشان آگاهی دارند. آن‌ها می‌دانند که راه حل عالی همیشه به راحتی به دست نمی‌آید و باید برای دستیابی به آن تلاش کنند.

وقتی افراد خلاق به چیزی علاقه دارند، اهداف خود را تجسم و خود را برای رسیدن به آن متعهد می‌کنند. این اهداف می‌توانند متفاوت باشند، از تکمیل کار و پروژه تا تمرین فعالیتی خاص تا زمانی که در آن مهارت پیدا کنند.

علیرغم انعطاف و باز بودن آغوش افراد خلاق در بسیاری از زمینه‌ها، آگاهی آن‌ها نسبت به هدف و جاه‌طلبی‌شان، باعث می‌شود که منظم و هدفمند کار کنند و در کار با برنامه تنظیمی‌شان جدی باشند.

استفاده از تکنیک‌های برنامه‌ریزی مانند اولویت‌بندی وظایف یا تقسیم وظایف به بزرگ و کوچک، به آن‌ها کمک می‌کند تا فرآیندهای پیش‌رویشان را قابل مدیریت سازند. ان‌ها در این کار واقعا عالی هستند.

واقع‌گرایی

افراد دارای خلاقیت اصولا نسبت به کاری که انجام می‌دهند احساس اشتیاق می‌کنند، دارند؛ اما نیاز به عینی ماندن و وقاع‌گرا بودن را هم درک می‌کنند.

آن‌ها می‌دانند که درعین تلاش برای بهترین بودن و تولید بهترین اثر ممکن، این واقعیت را هم فراموش نمی‌کنند که الزاما نمی‌توان با سرعت به هدف رسید و باید برای آن صبور بود.

افراد خلاق تمرین می‌کنند تا به هدف برسند و در این مسیر صبور و پرتلاش هستند. مثلا نویسندگان موفق هرگز اصراری به انتشار سریع رمانشان ندارند و برای بهتر شدن کار به ایرادات سردبیر گوش می‌دهند و بازخوردها را راهی برای بهبود می‌‌دانند.

انرژی زیاد

افراد خلاق اصولا پرانرژی هستند؛ البته این گزاره به‌‌معنای بیش‌فعالی نیست؛ اما شما می‌توانید انرژی زیادی را در این افراد ببینید.

آن‌ها برای رسیدن به هدف اشتیاق دارند و از هیچ چیزی برای رسیدن به آن کوتاهی نمی‌کنند. همچنین نشان می‌‌دهند که تا چه اندازه برای کارشان اشتیاق دارند.

این‌دسته از افراد ساعت‌ها روی کارشان تمرکز می‌کنند تا آن را به تکامل برسانند و این کار به آن‌ها لذت و رضایت کامل می‌بخشد.

این ویژگی مزایایی را برای اعضای تیم ایجاد می‌کند چون انرژی بالای فرد خلاق اغلب می‌تواند به همکاران خود منتقل شود. مثلا زمانی که تیم برای ایده‌پردازی حلسه طوفان فکری برگزار می‌کند، افراد خلاق به تمام تیم انگیزه کافی می‌بخشند تا کار را به بهترین شکل ممکن انجام دهند.