همیشه در اطراف‌مان اشخاصی هستند که از اختلال شخصیتی رنج می‌برند. فیلسوفان و دانشمندان در قرن چهارم میلادی جنبه‌های مختلف شخصیت انسان را مورد مطالعه قرار دادند.
فیلیپ پینل روانپزشک فرانسوی در سال ۱۸۰۱ میلادی برای اولین بار مفهوم اختلال شخصیتی را تعریف کرد. طبق تعریف پینل اختلال شخصیتی یعنی خشونت و عصبانیت شدید و مکرر بدون علائم بیماری‌های روانی (مثل بیماری‌هایی که باعث توهم در افراد می‌شود). با گذشت سال‌ها روانپزشکان و روانشناسان این مفهوم را گسترش دادند تا به تعریف امروزی اختلال شخصیتی برسند.

اختلال شخصیت چیست؟

اختلال شخصیت چیست و چگونه بفهمیم خودمان یا کسی که دوستش داریم از آن رنج می‌برد؟ اصطلاح اختلال شخصیت در واقع به کل بیماری‌های روانی اشاره دارد که شامل الگوهای طولانی مدت ناسالم و رفتارهای انعطاف ناپذیر است.

انواع اختلال شخصیتی عبارتند از:

۱. ضد اجتماعی
۲. دوری گزین
۳. اختلال شخصیتی مرزی
۴. وابسته
۵. اختلال شخصیت نمایشی
۶. اختلال شخصیت وسواسی جبری
۷. خودشیفته
۸. پارانوئید
۹. اسکیزوئید
۱۰. اسکیزوتایپال

ممکن است شما به یکی از این انواع اختلال‌های شخصیتی مبتلا باشید ولی متوجه آن نباشید. معمولا این اتفاق برای افرادی که از اختلال شخصیتی رنج می‌برند می‌افتد، زیرا آن‌ها نمی‌دانند که دارای تفکر و رفتار‌های مشکل آفرین هستند. این افراد فکر می‌کنند عادی هستند و اغلب دیگران را سرزنش می‌کنند.

چهار ویژگی اصلی اختلال شخصیت

انجمن روانپزشکی آمریکا (APA) چهار ویژگی اصلی را برای اختلال شخصیتی بیان کرد. این چهار ویژگی عبارتند از:
– پریشانی: تجربه عذاب هیجانی یا جسمانی، در زندگی متداول
– اختلال: کاهش توانایی فرد در انجام امور روز مره به‌طوری‌که نتواند کارهایش را به نحو مطلوب انجام دهد.
– به مخاطره انداختن خود و دیگران با کارهایی که انجام می‌دهند.
– از لحاظ اجتماعی و فرهنگی غیرقابل قبول است.
فردی که دچار اختلال است ممکن است دو مورد از موارد بالا را نشان دهد. به عنوان مثال اگر فردی از لحاظ اجتماعی و فرهنگی غیر قابل قبول باشد و نتواند پاسخ‌های عاطفی مناسب به رویدادهای زندگی بدهد به دو نوع اختلال شخصیتی دچار شده است.

دلایل اختلال شخصیتی

کارشناسان درک دقیقی از دلایل اختلال شخصیتی ندارند. اما یک تئوری وجود دارد که می‌گوید دو عامل که در رشد شخصیت نقش دارند ممکن است در ایجاد اختلال نقش داشته باشند. این دو عامل عبارتند از:
– ژنتیک
– محیط
ژنتیک و محیط زندگی دو عامل مهم در شکل گیری شخصیت افراد است. برخی از تجربیات منفی در کودکی می‌تواند یک صفت ژنتیکی را در فرد فعال کند و باعث اختلال شخصیتی شود. متخصصان دو عامل تغذیه و ژنتیک را در پیشرفت شخصیت انسانی موثر می‌دانند. آن‌ها همچنین می‌گویند ژنتیک و روش تربیتی به تنهایی نمی‌توانند باعث ایجاد اختلال شخصیتی شوند. دانشمندان تحقیقات گسترده‌ای درباره این نوع اختلال کرده‌اند و بیشتر این تحقیقات راجب اختلال شخصیتی مرزی است.

عواقب اختلال شخصیتی

صرف نظر از این که اختلال شخصیتی خفیف یا شدید باشد، درمان نکردن آن عواقب خطرناکی دارد. اختلال شخصیتی می‌تواند از طریق روش‌های مختلفی بر روی فرد تاثیر بگذارد و عواقب خطرناکی داشته باشد مثل:

– پاسخ نامناسب به استرس‌های زندگی
– امتناع از مصرف داروهای تجویز شده توسط پزشک
– درگیر شدن در رفتارهای خودمخرب و مخاطره آمیز که می‌تواند منجر به بیماری و آسیب شود (مثل مصرف مواد، خواب و تغذیه نامناسب و بیقیدی در امور جنسی).
– ایجاد مشکلاتی در زمینه پرورش فرزندان که باعث می‌شود به فرزندان بی توجهی شود و با آن‌ها توهین آمیز صحبت شود. این موضوع می‌تواند باعث بیماری‌های جسمی و روحی در کودکان شود.
– عدم توانایی برقراری ارتباط با درمانگران. این موضوع به خصوص در شرایطی که درمانگر توانایی تشخیص مشکل را ندارد پیش می‌آید. افراد مبتلا به این بیماری روابط قوی ندارند، زیرا مسئولیت کارهای خود را برعهده نمی‌گیرند نسبت به دیگران بی اعتماد هستند.

احتمال ابتلا به این اختلال در مردان و زنان برابر است، اگرچه انواع مختلف این اختلال ممکن است در یک جنس نسبت به دیگری شایع‌تر باشد

این نوشته اختلال شخصیتی چیست؟ تعریف، علل و اثرات برای اولین بار ظاهر می شود در ذهن.

روانشناسی علائم و نشانه های اختلال پانیک: علائم اختلال پانیک می توانند به شدت فلج کننده باشند و در نهایت منجر به فوبیا از مکان های عمومی و شلوغ شوند، به میزانی که فرد به طور کلی از بیرون رفتن از خانه خودداری کند.

اختلال پانیک همچنین بیمار را در معرض ریسک بالاتری از اقدام به خودکشی قرار می دهد. آمار نشان می دهند ۱۰ تا ۲۰ درصد این بیماران اقدام به خودکشی داشته‌اند.

جالب است که ۱.۵ تا ۵ درصد مردم در طول زندگی شان علائم پانیک را تجربه می کنند.

این تجربه در میان زنان دو تا سه برابر بیشتر از مردان می باشد و علائم این اختلال اغلب بین ۳۰ تا ۴۰ سالگی در فرد آشکار می شوند.

مرتبط: روانشناسی-دانلود جدیدترین کتاب های صوتی، مقالات و فیلم های روانشناسی روز دنیا در ذهن

حملات عصبی پانیک یکی از نشانه های کلیدی این اختلال می باشد.

این حملات می توانند بسیار شدید باشند تا حدی که فرد متقاعد می‌شود که دچار حمله قلبی شده یا دارد می میرد (درباره تفاوت بین حمله قلبی و حمله پانیک بخوانید).

علائم فیزیکی پانیک بسیار واقعی بوده و می تواند سریعا از کنترل خارج شود، و حتی بدتر، فردی که دچار حمله پانیک می شود اغلب احساس می‌کند که نیاز دارد فرار کند اما به خاطر شرایط نمی‌تواند.

ترس از احتمال تجربه دوباره حمله پانیک به حدی اضطراب به همراه دارد که ممکن است باعث حملات بعدی در فرد شود.

علائم اختلال پانیک

علائم اضطراب شدید و پانیک دقیقاً مشابه یکدیگر هستند اما در راهنمای تشخیصی و آماری اختلالات روانی (DSM_IV_TR) به طور متمایز تعریف شده اند.

نشانه‌های پانیک شامل داشتن حملات پانیک و در کنار آن نگرانی و اضطراب بیشتر در فرد می باشد (اگر نگران هستید که ممکن است دچار این اختلال باشید، تست پانیک را انجام دهید).

حملات پانیک احساس ترس شدید در مدت کوتاه می باشند که در طول حدود ۱۰ دقیقه به اوج خود میرسند.

این احساس در صورتی یک حمله پانیک شناخته می شود که هیچ ارتباطی به بیماری روانی دیگر یا مصرف مواد نداشته باشد.

فرد باید دارای حداقل ۴ نشانه از علائم زیر باشد تا بتوان پانیک را در او تشخیص داد:

• عرق کردن
• لرزیدن
• تپش قلب، ضربان بالای قلب
• احساس درد یا ناراحتی در قفسه سینه
• احساس تنگی نفس و خفگی
• احساس خفگی در گلو
• حالت تهوع و ناراحتی های شکمی
• احساس سرگیجه، ضعف و بی‌حالی
• احساس زوال شخصیت (احساس جدا شدن از کالبد یا محیط اطراف)
• ترس از دست دادن کنترل
• ترس از مردن
• بی حسی و گزگز
• احساس ناگهانی سرما یا گرما

در علائم پانیک علاوه بر حملات پانیک، یکی از این نشانه ها نیز برای بیش از یک ماه در بیمار دیده می شود:

• نگرانی مداوم از داشتن حمله بعدی
• نگرانی مداوم از عواقب ناشی از حملات
• تغییرات رفتاری قابل توجه بر اثر حملات

نشانه های اختلال پانیک

علاوه بر علایم تشخیصی گفته شده نشانه های عمومی تری نیز وجود دارد که در طول حمله پانیک رخ می دهند، از جمله:

• میل به فرار
• احساس عذاب یا احساس مردن

علائم و نشانه های بیشتر:

• سردرد
• سرد شدن دست ها، احساس سرما
• بیرون‌روی
• بی‌خوابی
• خستگی
• افکار مزاحم و اذیت کننده
• مشکل در بلعیدن و احساس گرفتگی گلو
• پر نفسی (دم زنی به شکلی که تنفس از تعادل خارج شده و باعث سرگیجه میشود)

پانیک معمولاً با اختلالات اضطرابی و بیماری‌های دیگر نیز همراه است. از آنجا که این اختلالات اغلب به طور همزمان رخ می دهند، بهتر است در صورت مشاهده آنها به دنبال نشانه های پانیک نیز باشید. برای مثال:

• مشکلات ناحیه شکمی
• بیماری یا اختلال ریوی
• سردرد های شدید و مزمن
• سندروم پای بی‌قرار
• خستگی بدون دلیل
• اختلالات مربوط به وسواس
• فوبیا های خاص / فوبیاهای اجتماعی

این نوشته روانشناسی علائم و نشانه های اختلال پانیک برای اولین بار ظاهر می شود در ذهن.